BÀI ĐỌC I: St 3, 1-8
Con rắn là loài xảo quyệt nhất trong mọi dã thú mà Thiên Chúa tạo thành. Nó nói với người nữ rằng: “Có phải Thiên Chúa đã bảo: “Các ngươi không được ăn mọi thứ cây trong vườn?” Người nữ trả lời con rắn: “Chúng tôi được ăn trái cây trong vườn; nhưng trái cây ở giữa vườn, thì Thiên Chúa bảo: “Các ngươi đừng ăn, đừng động tới nó, nếu không, sẽ phải chết”. Rắn bảo người nữ: “Không, các ngươi không chết đâu. Nhưng Thiên Chúa biết rằng ngày nào các ngươi ăn trái ấy, mắt các ngươi sẽ mở ra, và các ngươi sẽ biết thiện ác như thần thánh”. Người nữ thấy cây đẹp mắt, ngon lành và thèm ăn để nên thông minh. Bà hái trái cây ăn, rồi lại đưa cho chồng, người chồng cũng ăn. Mắt họ liền mở ra và họ nhận biết mình trần truồng, nên kết lá vả che thân. Bấy giờ hai người nghe tiếng Thiên Chúa đi trong vườn địa đàng lúc chiều mát. Ađam và vợ ông liền núp trong lùm cây trong vườn địa đàng cho khuất mặt Thiên Chúa.
PHÚC ÂM: Mc 7, 31-37
Khi ấy, Chúa Giêsu từ địa hạt Tyrô, qua Siđon đến gần biển Galilêa giữa miền thập tỉnh. Người ta đem đến cho Người một kẻ điếc và xin Người đặt tay trên kẻ ấy. Người đem anh ta ra khỏi đám đông, đặt ngón tay vào tai anh và bôi nước miếng vào lưỡi anh. Ðoạn ngước mắt lên trời, Người thở dài và bảo: Ephata, nghĩa là “hãy mở ra”, tức thì tai anh được sõi sàng. Chúa Giêsu liền cấm họ: đừng nói điều đó với ai cả. Nhưng Người càng cấm, thì họ càng loan truyền mạnh hơn. Họ đầy lòng thán phục, mà rằng: “Người làm mọi sự tốt đẹp, Người làm cho kẻ điếc nghe được và người câm nói được”.
Suy Niệm 1: MẮT HỌ MỞ RA, VÀ THẤY MÌNH TRẦN TRUỒNG!
Vừa khi hai người ăn trái cây ‘biết lành biết dữ’, thì quả thật mắt họ mở ra, biết mình đã làm điều dữ, không phải điều lành – tức đã làm điều xấu, không phải điều tốt như họ tưởng. Mắt mở ra, nhưng không phải mở ra để trở thành toàn năng, tự do tuyệt đối, tự ấn định tốt xấu như Thiên Chúa – mà mắt mở ra để nhận ra mình trần truồng! Thật xấu hổ! Xấu hổ với Thiên Chúa, nên nấp vào lùm cây. Xấu hổ với nhau và mỗi người xấu hổ với chính mình, nên kết lá che lại.
Thật khốn khổ với nỗi xấu hổ này. Nó là mặc cảm tội lỗi, là sự cắn rứt lương tâm, là nỗi ê chề của kẻ đã để mình bị lừa gạt. Tâm hồn không còn bình an thanh thản nữa, mà bị đè nặng. Nỗi xấu hổ vì ‘trần truồng’ này là dấu hiệu rõ ràng của tình trạng mất tự do. Phải che chắn, phải lấp liếm! Ông đổ tội cho bà, bà đổ tội cho con rắn – nhưng thật tội nghiệp, nỗi xấu hổ vẫn còn nguyên đó, tô hô, như chính hàm nghĩa của hai tiếng ‘trần truồng’…
Đó là cái giá của sự lạm dụng tự do. Chúa ban cho con người tự do, đó là để con người tự do chọn theo ý Chúa. Và khi con người đặt mình hoàn toàn thuộc về thánh ý Chúa, thì đó chính là lúc con người được tự do hoàn toàn. Thật điên rồ khi nghĩ rằng tự do hoàn toàn là ‘muốn gì làm nấy’. Bởi kinh nghiệm của hai con người đầu tiên cho thấy rõ: Muốn gì làm nấy, bất chấp ý Chúa, thì đó không chỉ là chống lại Thiên Chúa mà còn là chống lại chính mình. Điều mà người ta nhận được không phải là tự do, hạnh phúc, bình an, nhưng là nỗi xấu hổ vì thấy mình ‘trần truồng’!
Đùa dại với tự do thì nguy hiểm thế đó. Rất may, Chúa thấy chúng ta xấu hổ, khổ sở vì lỡ dại nướng hết vốn liếng tự do của mình vào canh bạc bịp của Satan, Ngài không đành nhìn chúng ta trong thảm cảnh, Ngài quyết định giải thoát chúng ta, để chúng ta lại được tự do lần nữa!
Sự giải thoát ấy, ơn cứu độ ấy, được thực hiện bởi cái chết Thập giá và sự sống lại của Chúa Giêsu Kitô. Người hoàn toàn vô tội, nhưng chịu đóng đinh trần truồng xấu hổ trên Thập giá, vì Người muốn mang lấy hết tội lỗi và cả sự ‘xấu hổ vì trần truồng’ của chúng ta. Tình yêu cứu độ của Chúa kỳ diệu biết bao, đến nỗi Giáo hội thốt lên một cách nghịch lý mà hợp lý: “Ôi, tội Ađam thật là cần! Ôi tội hồng phúc! (felix culpa)”…
Nhìn lên cây Thập giá với Đấng Chịu Đóng Đinh treo trần truồng trên đó, chúng ta sẽ mở mắt ra và nhận hiểu thế nào là dữ và thế nào là lành, thế nào là tự do điên rồ và thế nào là tự do chân thực.
Lm. Giuse Lê Công Đức, PSS.
……………………………..
Suy Niệm 2: HÃY MỞ LÒNG RA VỚI CHÚA
Bạn có phạm lỗi lầm bao giờ chưa? Tôi tin chắc rằng bạn và tôi ai cũng đã phạm lỗi lầm hàng ngàn hàng vạn lần trong đời. Ngày hôm qua, Thánh Vịnh đáp ca nói cho chúng ta về loại người được hạnh phúc, đó là những người kính sợ Thiên Chúa. Còn trong Thánh Vịnh đáp ca ngày hôm nay, chúng ta cũng tìm thấy một loại người khác cũng được hạnh phúc, đó là: “Hạnh phúc thay, kẻ lỗi lầm mà được tha thứ.” Thật vậy, khi phạm lỗi lầm với Chúa hoặc với người khác, chúng ta thường mất bình an và không hạnh phúc. Nhiều khi chúng ta trốn chạy khỏi Thiên Chúa và người khác vì xấu hổ như bài đọc 1 trình bày cho chúng ta: “Nghe thấy tiếng Đức Chúa là Thiên Chúa đi dạo trong vườn lúc gió thổi trong ngày, con người và vợ mình trốn vào giữa cây cối trong vườn, để khỏi giáp mặt Đức Chúa là Thiên Chúa” (St 3:8). Nhưng khi làm hoà được với người mình đã xúc phạm, chúng ta thấy tâm hồn bình an và chúng ta hưởng được niềm hạnh phúc dâng trào trong tâm hồn mà chúng ta luôn ao ước và tìm kiếm.
Chủ đề lỗi phạm được tìm thấy trong bài đọc 1 hôm nay và chủ đề chữa lành được tìm thấy trong bài Tin Mừng. Bài đọc 1 trình bày cho chúng ta cám dỗ và lỗi phạm đầu tiên trong lịch sử con người. Lỗi phạm này được gọi là “Tội Nguyên Tổ.” Lỗi phạm trong đời chúng ta luôn bắt đầu với việc khẳng định chính mình trước mặt Thiên Chúa. Như chúng ta đã chia sẻ hai hôm trước [thứ tư], tự do của con người được thể hiện qua mệnh lệnh: “Đức Chúa là Thiên Chúa truyền lệnh cho con người rằng: ‘Hết mọi trái cây trong vườn, ngươi cứ ăn; nhưng trái của cây cho biết điều thiện điều ác, thì ngươi không được ăn, vì ngày nào ngươi ăn, chắc chắn ngươi sẽ phải chết’” (St 2:16-17). Mệnh lệnh này nói lên giới hạn của con người. Và đây cũng chính là điểm yếu của con người mà ma quỷ sẽ dùng để cám dỗ. Chúng ta thấy con rắn bắt đầu như sau: “Có thật Thiên Chúa bảo: ‘Các ngươi không được ăn hết mọi trái cây trong vườn’ không ?” (St 3:2). Nó chỉ thay lời của Thiên Chúa từ “hết mọi trái cây trong vườn, ngươi cứ ăn” thành “các ngươi không được ăn hết mọi trái cây trong vườn.” Bà Evà lặp lại lời Thiên Chúa để trả lời: “Trái các cây trong vườn, thì chúng tôi được ăn. Còn trái trên cây ở giữa vườn, Thiên Chúa đã bảo: ‘Các ngươi không được ăn, không được động tới, kẻo phải chết’” (St. 2-3). Chúng ta thấy chiến thuật của ma quỷ là đi từ “hoàn toàn bị giới hạn, không có tự do” [‘không được ăn]. Khi bà Evà khẳng định là con người có giới hạn, nhưng không hoàn toàn như một rôbốt, thì ma quỷ dẫn bà đi sang thái cực ngược lại, đó là, con người không bị giới hạn. Thiên Chúa chỉ lừa con người: “Chẳng chết chóc gì đâu! Nhưng Thiên Chúa biết ngày nào ông bà ăn trái cây đó, mắt ông bà sẽ mở ra, và ông bà sẽ nên như những vị thần biết điều thiện điều ác” (St 3:4-5). Ở đây, chúng ta thấy rõ ràng rằng: Cám dỗ của ma quỷ là làm cho con người không còn khiêm nhường để chấp nhận mình là một tạo vật có giới hạn hay đúng hơn là “kiêu ngạo” để đi vượt qua giới hạn của mình. Nhìn từ khía cạnh này, chúng ta có thể nói rằng: lỗi phạm lớn nhất của chúng ta là không chấp nhận vẻ đẹp của riêng mình với những giới hạn và yếu đuối của nó.
Điểm thứ hai chúng ta có thể rút ra trong bài đọc 1 là bản chất của các cám dỗ trong đời sống thường ngày của chúng ta. Những cám dỗ thường xuất hiện với vẻ bề ngoài thật đẹp và thường nhắm vào một nhu cầu hiện tại cần được thoả mãn của chúng ta. Trong triết học, người ta gọi “cám dỗ” là “sự thiện mang vẻ bề ngoài,” tức là, một sự vật tự bản chất là xấu, nhưng xuất hiện với vẻ rất quyến rũ và đẹp. Chính vì không nhìn thấy bản chất của sự vật và luôn chạy theo vẻ đẹp bề ngoài, nên con người dễ dàng “thấy trái cây đó: ăn thì phải ngon, trông thì đẹp mắt, và đáng quý vì làm cho mình được tinh khôn” (St 3:6). Điều này nhắc nhở chúng ta phải cẩn thận để không rơi vào “chước cám dỗ” bằng cách đừng để cho mình bị cuốn theo vẻ bề ngoài, nhưng nhìn sự vật trong chính bản chất của nó với sự trợ giúp của ân sủng Chúa.
Một điểm khác chúng ta cần lưu ý là việc thay đổi trong thái độ của Adam và Evà trước và sau khi phạm tội: Trước khi phạm tội, họ nhìn nhau trần truồng, nhưng không thấy xấu hổ (x. St 2:25); còn sau khi phạm tội “mắt hai người mở ra, và họ thấy mình trần truồng: họ mới kết lá vả làm khố che thân” (St 3:7). Chúng ta có thể giải thích điều này theo nhiều chiều hướng khác nhau. Nhưng trong phạm vi của bài chia sẻ này, điều chúng ta có thể suy gẫm là: Trước và sau khi phạm tội, chắc chắn thân xác trần truồng của Adam và Evà không thay đổi. Điều duy nhất thay đổi ở đây là “cách nhìn”: Trước khi phạm tội, “họ nhìn nhau trần truồng, nhưng không thấy xấu hổ; nhưng sau khi phạm tội, “họ thấy mình trần truồng, họ mới kết lá vả làm khố che thân.” Một sự thay đổi từ “nhìn nhau” đến “nhìn mình.” Cuộc đời chúng ta chỉ trở nên đẹp, không che đậy khi chúng ta biết “nhìn nhau” và giúp nhau, chứ không chỉ biết “nhìn mình” và đóng kín trong chính mình. Cái nhìn rất quan trọng vì chúng ta nhìn người khác thế nào sẽ quyết định thái độ của chúng ta đối với họ: Nếu chúng ta nhìn với ánh mắt yêu thương, thì thái độ của chúng ta sẽ hiền dịu; còn nếu chúng ta nhìn với ánh mắt ghen ghét, thì thái độ của chúng ta sẽ trở nên chua chát. Hãy học để nhìn mọi người và mọi sự với ánh mắt đầy yêu thương của Thiên Chúa.
Bài Tin Mừng hôm nay trình bày cho chúng ta phép lạ thứ hai Chúa Giêsu thực hiện trong lãnh thổ của dân ngoại. Ngày hôm qua, Chúa Giêsu chữa người con gái của một phụ nữ Hy Lạp, và hôm nay Ngài chữa một người điếc và ngọng. Như chúng ta đã trình bày hôm qua, ơn cứu độ Chúa Giêsu mang đến là cho hết mọi người. Như vậy, Tin Mừng Ngài đem đến cũng phải được nghe và công bố bởi muôn người. Đây chính là bối cảnh của bài Tin Mừng hôm nay: Chữa người ngọng hoặc câm [để công bố] và điếc [để lắng nghe]. Phép lạ hôm nay có thể được gọi là phép lạ “hãy mở ra”: “Rồi Người ngước mắt lên trời, thở dài và nói: Épphatha, nghĩa là: hãy mở ra! Lập tức tai anh ta mở ra, lưỡi như hết bị buộc lại. Anh ta nói được rõ ràng” (Mc 7:34-35). Chúng ta cũng cần được mở ra vì nhiều khi trong cuộc sống, chúng ta đóng tai và miệng trước việc nghe và công bố niềm vui của ơn cứu độ. Hơn nữa, chúng ta không chỉ đóng tai và miệng, mà chúng ta cũng đóng con tim của chúng ta lại trước tình yêu vô biên của Thiên Chúa, trước việc đón nhận người khác vào trong con tim của mình. Chúng ta cần Chúa chạm đến và mở tai để chúng ta nghe lời Ngài và đem ra thực hành [không nghe những lời nói hành nói xấu nhau], mở mắt để chúng ta nhìn thấy những kỳ công của Ngài, mở miệng để chúng ta nói tốt cho nhau [không nói những điều mất lòng Chúa và mất lòng nhau], mở tay để chúng ta biết trao ban, và mở con tim để chúng ta đón nhận, yêu thuơng và tha thứ cho những người làm tổn thương chúng ta.
Điểm cuối cùng chúng ta quan tâm là việc Chúa Giêsu cấm không cho người ta kể chuyện Ngài chữa người câm điếc. Điều này thường xảy ra trong Tin Mừng của Thánh Máccô như chúng ta đã chia sẻ trước đây. Tuy nhiên, trong bối cảnh hôm nay, khi Chúa Giêsu cấm không cho họ kể lại là Ngài có ý nói cho họ biết rằng sứ vụ của Ngài không chỉ giới hạn bởi việc chữa bệnh. Đây chỉ là một trong những khía cạnh của Đấng Messia mà Isaia nói đến mà họ trích dẫn: “Ông ấy làm việc gì cũng tốt đẹp cả: ông làm cho kẻ điếc nghe được, và kẻ câm nói được” (Mc 7:37; x. Is 35:5-6). Điều này không đúng với chân tính mà Tin Mừng của Máccô muốn trình bày. Theo Thánh Máccô, chân tính thật của Chúa Giêsu là Đấng được xức dầu [Đấng Messia], là Con Thiên Chúa (Mc 1:1), Đấng được mặc khải trọn vẹn trên Thánh Giá và trong sự phục sinh của Ngài (x. Mc 15:39). Điều này nhắc nhở chúng ta về một thực tại trong cuộc sống: Chúng ta không thể đánh giá chân tính một con người chỉ dựa vào một khía cạnh nào đó của cuộc sống họ. Chúng ta phải có toàn bộ bức tranh của cuộc đời họ để có thể nói về họ một cách chính xác nhất. Người ta thường nói: Chân tính của một con người không được tỏ lộ cách rõ ràng cho đến khi người đó nhắm mắt xuôi tay. Như vậy, chúng ta đừng có thái độ kết án người khác. Hãy kiên nhẫn chờ đợi và hãy giữ niềm hy vọng cho đến khi được cùng nhau về thiên đàng thì mọi sự sẽ được tỏ lộ.
Lm. Anthony, SDB.
…………………………………………….
Suy Niệm 3: Chúa chữa người câm và điếc
- Trên thế giới ngày nay còn nhiều người bị câm điếc. Những người câm thường hay bị điếc. Người bị câm điếc thường phải chịu nhiều thiệt thòi trong cuộc sống, họ bị coi như sống bên lề xã hội nên họ cảm thấy lẻ loi cô đơn. Trong bài Tin Mừng hôm nay, thánh Marcô thuật lại việc Đức Giêsu chữa lành cho người bị câm điếc để đem lại đức tin và niềm vui cho anh ta. Sự chữa lành đó thuộc thể lý, nhưng qua đó, Chúa Giêsu muốn nói đến bệnh câm điếc thiêng liêng mà mọi người kẻ ít người nhiều đều mắc phải.
- Tâm lý người bị câm điếc.
Người câm điếc gặp khó khăn khi muốn trình bầy hay diễn đạt một lời nói cho người khác hiểu ý mình, nhưng họ lại cảm thấy ngại ngùng giống như có một sợi dây vô hình trói buộc , làm cho họ không thể nói ra. Tình trạng bất hạnh ấy dễ làm người ta mặc cảm, không nói được mà cũng chẳng nghe được, tự thân đã khiến người bị tật khó hiểu thế giới bên ngoài, và thế giới bên ngoài càng khó hiểu người bị tật ấy.
Do đó, người bị tật tự nhiên cảm thấy mình lẻ loi như đứng bên lề xã hội, họ có khuynh hướng muốn rút lui và sống trong cô đơn. Vì thế, những người bị tật ấy cần những người lành mạnh có thái độ thông cảm, tôn trọng và yêu thương thành thật.
- Chúa Giêsu chữa người câm điếc.
Hôm nay chúng ta thấy Đức Giêsu không chữa bệnh đơn giản như mọi khi, nghĩa là chỉ đặt tay hay dùng một lời nói để chữa bệnh : Ta muốn ngươi được khỏi bệnh ! Đức Giêsu lại đưa anh chàng ra khỏi đám đông, xỏ ngón tay vào tai người câm điếc, bôi bọt vào lưỡi anh ta và ngước mắt lên trời rên lên :”Epphata” : Hãy mở ra.
Về cử chỉ xỏ tay vào tai, bôi nước bọt vào lưỡi là cốt để khêu gợi đức tin là điều rất cần để Chúa ban ơn, mà bệnh nhân còn thiếu. Anh này điếc nên không nghe được, chỉ còn làm thế nào cho anh ta hiểu. Xỏ tay vào tai và đụng vào lưỡi để cho anh ta hiểu rằng : đó là những kết quả anh ta mong đợi.
- Bệnh câm điếc thiêng liêng.
Cử chỉ Chúa Giêsu trong phép lạ chữa lành người câm điếc, đã có một thời được Giáo hội lặp lại khi cử hành Bí tích Rửa tội. Thật thế, Bí tích Rửa tội cũng là một phép lạ trong đó chúng ta được chữa lành và tái sinh trong đời sống mới. Trong phép lạ này, Chúa Giêsu cũng nói với mỗi người chúng ta : Epphata, Hãy mở ra. Hãy mở lớn đôi tai để nghe được tiếng Ngài trong từng biến cố, từng giây phút của cuộc sống. Hãy mở rộng con tim và đôi tay để cảm thông và chia sẻ với người khác. Hãy mở miệng để cảm tạ, chúc tụng và loan báo tình thương Chúa, để nói những lời của yêu thương và hòa bình, của cảm thông và tha thứ.
- Tránh sự dửng dưng trong đời sống.
Trong truyện ngắn Máu Cá (tức máu lạnh), nhà văn Nguyễn Minh Châu kể chuyện một bà mẹ trẻ mất con ở ga Hàng Cỏ, kêu la thảm thiết, nhưng chẳng ai đoái hoài. Nhà văn xin một công an trực rao trên loa, người này cũng chẳng nói chẳng rằng. Cả ngàn người trên ga Hàng Cỏ như điếc, như câm trước nỗi khổ của người mẹ quẫn trí vì mất con ! Bài Tin Mừng cho thấy Chúa Giêsu không dửng dưng trước đau khổ của con người, Ngài đã chữa lành cho người câm điếc. Lời tán dương của đám đông gợi nhớ lại lời kết luận của sách Sáng thế về công trình sáng tạo (St 1,31). Chúa Giêsu đến để phục hồi sự tốt đẹp của công trình sáng tạo : một thế giới trong đó mọi người tin nhận và sống tư thế con thảo của Cha trên trời, nhìn vào mặt người khác và nhận ra họ là anh em, chị em mình (5 phút Lời Chúa).
- Hãy biết lắng nghe và chia sẻ.
Chúng ta phải phá bỏ bức tường câm điếc đã làm cho chúng ta xa cách tha nhân, không còn hiểu nhau, không còn thông cảm và thương yêu nhau, coi nhau như kẻ thù. Trái lại, phải xây lại nhịp cầu thông cảm và yêu thương mà chính Chúa Giêsu đã ban cho chúng ta khi chịu phép Rửa tội. Trong ngày đó, chúng ta được cởi mở khỏi xiềng xích tội lỗi và được đàm đạo với Chúa như với người bạn chí thiết.
- Truyện : Bức tường Bá Linh.
Ngày 13/08/1961, người ta xây một bức tường chưa từng thấy trong lịch sử loài người : cao 8 mét, dài 700 cây số ngăn đôi một gia đình, một thành phố, một dân tộc, một nước Đức, không ai được qua lại với nhau, coi nhau như kẻ thù ghê gớm. Ai vượt qua bức tường đó hoặc bị bắt hoặc bị bắn chết. Mãi đến 28 năm sau, ngày 13/11/1989 bức tường đó bị phá đổ, chấm dứt hận thù chia rẽ. Gia đình, dân tộc được đoàn tụ với nhau, nước Đức được thống nhất, thế giới chấm dứt chiến tranh lạnh, trở thành đồng minh đồng chí với nhau.
Lm. Giuse Đinh Lập Liễm Gp. Đà Lạt