Thời gian trôi nhanh quá! Mới ngày nào tôi còn hớn hở, vui mừng khi cùng với chị em quy tụ về bên nhau trong những ngày tĩnh tâm, để lắng đọng tâm hồn, nhìn lại hành trình một năm sứ vụ, duyệt xét những gì mình đã làm được, những gì còn thiếu sót, và có điều gì để thưa lại với Chúa sau hành trình một năm mục vụ. Những ngày ấy cũng giống như một cuộc trở về bên Nguồn, để được Chúa chữa lành, bồi dưỡng tâm hồn, nạp lại năng lượng thiêng liêng, hầu sẵn sàng đón nhận sứ vụ mới, công việc mới và môi trường mới.
Vậy mà, quay đi quay lại, gần bốn tháng đã trôi qua. Hôm nay, trong ngày hồi tâm và tĩnh tâm tháng, tôi vẫn thực hiện những việc quen thuộc như bao lần. Thế nhưng, có điều gì đó khác hơn trong lòng tôi. Đề tài suy niệm “Cơn khát của Thiên Chúa” bên bờ giếng GiaCop (Ga 4,5-42) của Người dẫn tĩnh tâm đã đánh động tôi, khiến tôi không thể chỉ dừng lại ở những suy nghĩ quen thuộc, nhưng phải trở về với chính mình, đối diện với những sự thật sâu kín mà có lẽ lâu nay tôi vẫn tìm cách né tránh.
- Tôi mệt mỏi vì những cơn khát của chính mình
Khi suy niệm về cơn khát của Thiên Chúa và sự mỏi mệt của các Tông Đồ, tôi chợt nhận ra hình ảnh của mình trong đó.
Tôi cũng mệt! Tôi mệt vì sứ vụ, vì công việc, vì những bổn phận phải chu toàn. Tôi mệt vì những đòi hỏi của cuộc sống, vì những khác biệt trong các mối tương quan xã hội, đôi khi còn mệt mỏi vì chính những tương quan trong cộng đoàn. Có những lúc tôi cảm thấy mình đã cố gắng rất nhiều, đã hy sinh không ít, đã làm hết sức có thể, nhưng lòng vẫn chưa được bình an. Tôi vẫn có những nỗi buồn, những điều không vừa ý, những mong đợi chưa được đáp lại và những tổn thương chưa thể gọi tên.
Tôi cứ loay hoay trong vòng xoáy của công việc và cảm xúc, bận tâm với những điều mình chưa có, chưa đạt được, chưa được người khác thấu hiểu. Tôi mải mê tìm cách giải quyết những mệt mỏi của bản thân mà quên mất một câu hỏi quan trọng: Ngoài tôi ra, còn ai đang khát? Và có khi nào Thiên Chúa cũng đang mỏi mòn chờ đợi tôi không?
Tôi thường nghĩ đến những gì mình cần nơi Chúa: xin Chúa ban bình an, thêm sức mạnh, nâng đỡ khi gặp khó khăn, an ủi khi bị tổn thương và soi sáng khi phải chọn lựa. Tôi đến với Chúa vì tôi khát. Nhưng tôi có bao giờ dừng lại đủ lâu để lắng nghe cơn khát của chính Ngài?
Thiên Chúa có thể đang khát tình yêu chân thành của tôi, khát một trái tim thuộc trọn về Ngài, khát sự trung tín trong những việc nhỏ bé hằng ngày. Ngài khát tôi yêu thương chị em bằng một tình yêu quảng đại hơn, biết cảm thông thay vì xét đoán, biết tha thứ thay vì giữ mãi những tổn thương, biết cộng tác thay vì chỉ làm theo ý riêng.
Thế nhưng, có những lúc tôi lại để Chúa chờ đợi. Tôi vẫn đọc kinh, tham dự Thánh lễ, chu toàn những việc đạo đức và bổn phận được giao, nhưng trái tim tôi có thực sự ở với Chúa không? Tôi có đang sống mối tương quan thân tình với Ngài, hay chỉ đang hoàn thành những công việc của một người sống đời thánh hiến?
Tôi giật mình nhận ra rằng mình có thể rất bận rộn vì Chúa, nhưng lại không dành đủ thời gian để ở lại với Chúa. Tôi có thể nói nhiều về tình yêu của Ngài, nhưng đôi khi lại thiếu kiên nhẫn với người chị em bên cạnh. Tôi có thể hăng say phục vụ, nhưng trong sâu thẳm vẫn mong được ghi nhận, được khen ngợi và được người khác nhìn nhận những cố gắng của mình.
Phải chăng điều làm tôi mệt mỏi không chỉ là những công việc bên ngoài, mà còn là những cơn khát chưa được thanh luyện trong chính tâm hồn mình?
- Đối diện với sự thật của lòng mình
Lạy Chúa, khi trở về trong thinh lặng, con nhận ra rằng có những sự thật con không dễ dàng chấp nhận.
Con vẫn muốn mình được yêu thương, được thấu hiểu, được tôn trọng. Con vẫn mong những hy sinh của mình được nhìn nhận. Con vẫn dễ vui khi được khen và buồn lòng khi bị chê trách. Đôi khi, con làm một việc tốt không chỉ vì lòng yêu mến Chúa, nhưng còn vì mong người hữu trách nhận thấy sự cố gắng của con, mong chị em đánh giá cao những đóng góp của con.
Con tưởng mình đã sống cho Chúa, nhưng có lúc lại âm thầm sống cho cái nhìn của người khác. Con tưởng mình đã từ bỏ nhiều thứ khi bước vào đời dâng hiến, nhưng có những điều con vẫn nắm giữ rất chặt: lòng tự ái, sự tự ái bị tổn thương, những thành kiến, những mong muốn riêng tư và cả cái tôi luôn muốn mình là trung tâm.
Có lúc con không nói ra, nhưng trong lòng vẫn so sánh mình với người khác. Con dễ vui khi được giao những công việc phù hợp với khả năng, sở thích và mong đợi của mình, nhưng lại ngại ngần khi được trao những nhiệm vụ không như ý. Con muốn được tự do lựa chọn, nhưng lại chưa thực sự tự do trước những tiện nghi, sự an toàn và những điều mình yêu thích.
Con cũng nhận ra rằng mình có thể bị cuốn hút bởi những tiêu chuẩn thành công của người đời: có nhiều, có đủ, có địa vị, có tiện nghi và được người khác ngưỡng mộ. Những điều ấy có thể không phải là tội lỗi tự thân, nhưng nếu không tỉnh thức, chúng sẽ âm thầm chiếm lấy trái tim con, khiến con đánh mất sự đơn sơ và tinh thần nghèo khó của Tin Mừng.
Lạy Chúa, con đã chọn đời dâng hiến, nhưng con đã thực sự muốn thuộc trọn về Chúa chưa? Con đã khấn sống khó nghèo, nhưng con có sẵn sàng từ bỏ những đòi hỏi không cần thiết của bản thân chưa? Con đã chọn vâng phục, nhưng con có đón nhận những điều trái ý với lòng tin tưởng chưa? Con đã khấn sống khiết tịnh, nhưng con có biết thanh luyện những tình cảm riêng tư, những quyến luyến không thích hợp và những khát vọng chiếm hữu để trái tim được tự do yêu thương mọi người trong Chúa hay chưa?
Con tự hỏi mình: Những gì con đang làm có thực sự phát xuất từ tình yêu, hay đôi khi chỉ để bảo vệ hình ảnh của mình? Con đang tìm vinh danh Chúa hay đang tìm vinh danh bản thân? Con đang phục vụ vì muốn trao ban, hay vẫn mong được đáp đền bằng sự quan tâm, lòng biết ơn và những lời khen ngợi?
Những câu hỏi ấy không dễ trả lời. Nhưng con hiểu rằng hồi tâm không phải là tìm cách biện minh cho mình, cũng không phải là tự kết án vì những yếu đuối. Hồi tâm là can đảm bước vào sự thật, để nhận ra mình đang ở đâu, điều gì đang chiếm giữ trái tim mình và điều gì đang làm cho tình yêu ban đầu dần trở nên nguội lạnh.
Con cần Chúa, không phải để che giấu những yếu đuối của mình, nhưng để được Ngài soi sáng, chữa lành và biến đổi.
- Bên bờ giếng, Chúa chờ tôi
Hình ảnh Chúa Giêsu gặp người phụ nữ Samari bên bờ giếng giúp con hiểu sâu hơn về cơn khát của Thiên Chúa.
Chúa Giêsu chủ động ngồi bên bờ giếng và xin người phụ nữ cho Ngài nước uống. Đấng là Nguồn nước hằng sống lại khiêm tốn ngỏ lời xin một chút nước từ một con người mang nhiều khát vọng, tổn thương và những đổ vỡ trong cuộc đời.
Chúa không bắt đầu bằng việc kết án người phụ nữ. Ngài bắt đầu bằng một lời xin, mở ra một cuộc gặp gỡ. Ngài kiên nhẫn dẫn chị đi từ cơn khát thể lý đến cơn khát sâu xa của tâm hồn, để chị dần nhận ra sự thật về chính mình và khám phá nguồn sống mà chị vẫn hằng tìm kiếm.
Lạy Chúa, con nhận ra mình cũng là người phụ nữ bên bờ giếng ấy.
Con cũng mang trong lòng những cơn khát chưa được lấp đầy. Con khát bình an, khát được thấu hiểu, khát được yêu thương, khát được nhìn nhận. Có những lúc con tìm cách lấp đầy khoảng trống ấy bằng sự bận rộn, bằng những lời khen, bằng những tiện nghi, bằng việc khẳng định bản thân hoặc bằng những tình cảm riêng tư mà con không đủ can đảm nhìn nhận và thanh luyện.
Nhưng càng tìm kiếm bên ngoài, con càng nhận ra rằng lòng mình vẫn có những khoảng trống. Những gì thế gian trao tặng có thể đem lại niềm vui trong chốc lát, nhưng không thể thay thế sự bình an sâu xa mà chỉ tình yêu Thiên Chúa mới có thể ban tặng.
Và hôm nay, con hiểu rằng Chúa không chỉ muốn ban nước hằng sống cho con. Ngài còn muốn con học biết trao cho Ngài một điều gì đó: một trái tim chân thành, một đời sống không giả tạo, một tình yêu biết cho đi và một sự tự do nội tâm để Ngài có thể hoạt động trong con.
Chúa đang chờ con bên bờ giếng của cuộc đời mình. Ngài chờ con ngừng chạy trốn, ngừng đổ lỗi, ngừng tìm cách che giấu những yếu đuối. Ngài chờ con đủ khiêm tốn để thưa với Ngài về những gì đang làm con mệt mỏi, những điều con đang bám víu và những khát vọng con chưa biết đặt vào đâu.
Con có dám ngồi lại với Chúa không? Con có dám để Ngài chạm đến những vết thương cũ, những thành kiến chưa được tháo gỡ, những nỗi buồn vẫn âm thầm làm con mất đi niềm vui và khả năng yêu thương không?
Có lẽ, điều con cần nhất lúc này không phải là cố gắng làm thêm thật nhiều việc, nhưng là để Chúa dẫn con trở về với nguồn mạch tình yêu. Bởi chỉ khi được tình yêu của Ngài lấp đầy, con mới có thể trao ban mà không đòi hỏi, phục vụ mà không tìm kiếm tiếng khen và yêu thương mà không cần người khác phải đáp lại theo cách con mong muốn.
- Tôi có dám bỏ lại vò nước của mình?
Tin Mừng kể rằng sau cuộc gặp gỡ với Chúa Giêsu, người phụ nữ Samari đã bỏ vò nước lại, vào thành và kể cho mọi người về Đấng mà chị đã gặp.
Chiếc vò nước ấy khiến con nghĩ đến những gì con vẫn mang theo trên hành trình dâng hiến: những định kiến về người khác, những tổn thương chưa được chữa lành, những điều không hài lòng, những mong đợi chưa được đáp ứng và cả những cách sống đã trở thành thói quen nhưng không còn giúp con đến gần Chúa hơn.
Có những chuyện đã qua từ lâu nhưng con vẫn giữ trong lòng. Có những lời nói chỉ thoáng qua với người khác nhưng lại trở thành vết thương mà con mang theo nhiều năm. Có những lần bị hiểu lầm, bị phê bình hoặc không được công nhận khiến con khép lòng, dè dặt trong tương quan và ngại trao ban chính mình.
Con vẫn có thể sống bên cạnh chị em, cùng đọc kinh, cùng dùng bữa, cùng làm việc, nhưng lòng con lại chưa thực sự bình an với một người nào đó. Con có thể nói rằng mình đã tha thứ, nhưng mỗi khi nhớ lại chuyện cũ, lòng con vẫn nhói đau. Con có thể nói mình không còn bận tâm, nhưng đôi khi vẫn âm thầm chờ đợi một lời xin lỗi, một sự nhìn nhận hoặc một cơ hội để chứng minh rằng mình đúng.
Lạy Chúa, con hiểu rằng bỏ lại vò nước không có nghĩa là phủ nhận những đau khổ mình đã trải qua, cũng không có nghĩa là xem những tổn thương ấy chẳng đáng kể. Nhưng đó là quyết định không để những điều đã qua tiếp tục điều khiển trái tim và cản trở con sống trọn vẹn giây phút hiện tại.
Con cần học cách trao những tổn thương ấy cho Chúa, để Ngài chữa lành theo thời gian của Ngài. Con cần học cách tha thứ, dù có khi cảm xúc chưa theo kịp quyết định của lòng mình. Con cần tập nhìn chị em bằng ánh mắt cảm thông hơn, bởi mỗi người đều có những giới hạn, những khó khăn và những cuộc chiến âm thầm mà con không thể biết hết.
Con cũng cần bỏ lại cái tôi thích được đề cao, sự tự ái khiến con khó đón nhận góp ý, nỗi sợ bị đánh giá và thói quen tìm kiếm sự an toàn trong những điều quen thuộc.
Bởi nếu cứ khư khư ôm lấy chiếc vò nước của mình, con sẽ không còn đôi tay tự do để đón nhận ân sủng Chúa và cũng khó có thể trao ban tình yêu cho người khác.
Tôi tự hỏi: Hôm nay, tôi cần bỏ lại điều gì? Một lời trách móc? Một sự so sánh? Một mối tương quan chưa được thanh luyện? Một nỗi buồn kéo dài? Một khát vọng được người khác công nhận? Hay chính là thói quen luôn muốn mọi sự diễn ra theo ý mình?
Có lẽ, tôi chưa thể thay đổi tất cả chỉ sau một ngày hồi tâm. Nhưng tôi có thể bắt đầu bằng một quyết định nhỏ: không nuôi dưỡng thêm những suy nghĩ tiêu cực, không vội vàng xét đoán, không đáp trả khi lòng còn nóng giận, chủ động làm hòa khi có thể và âm thầm thực hiện một việc bác ái mà không cần ai biết đến.
Tôi muốn tập sống đơn sơ hơn, tự do hơn và chân thành hơn. Tôi muốn học cách làm những việc bình thường với một tình yêu phi thường, không vì sợ bị chê trách, không vì mong được khen ngợi, nhưng vì tôi biết Chúa đang hiện diện trong từng bổn phận nhỏ bé của đời mình.
- Xin cho con biết khát điều Chúa khát
Sau những phút giây nhìn lại lòng mình, tôi nhận ra rằng cơn khát lớn nhất của tôi không phải là có thêm những điều mình mong muốn, nhưng là để lòng mình được trở về với Chúa.
Tôi không thể tránh hết mọi mệt mỏi trong sứ vụ. Tôi cũng không thể làm cho tất cả các mối tương quan luôn êm đẹp, hay mong mọi người đều hiểu và đón nhận mình. Tôi vẫn là một con người có giới hạn, có lúc yếu đuối, có khi buồn phiền và đôi lúc cần được nâng đỡ.
Nhưng tôi có thể chọn cách sống những thực tại ấy với một trái tim khác: biết dừng lại để cầu nguyện thay vì chỉ loay hoay tìm cách giải quyết; biết lắng nghe thay vì vội vàng phản ứng; biết cộng tác thay vì khép kín trong ý riêng; biết xin lỗi thay vì cố bảo vệ mình; biết cảm ơn thay vì chỉ nhìn vào những gì mình còn thiếu.
Tôi cũng hiểu rằng đời dâng hiến không được đo bằng số năm đã sống trong Hội Dòng, số công việc đã hoàn thành hay số hy sinh người khác nhìn thấy. Điều quan trọng hơn cả là sau những năm tháng ấy, trái tim tôi có trở nên giống trái tim Chúa hơn không; tôi có biết yêu thương hơn, khiêm tốn hơn, quảng đại hơn và bình an hơn không.
Tôi đã đi qua nhiều chặng đường, đã đón nhận nhiều sứ vụ và trải qua không ít vui buồn. Nhưng hành trình trở nên người môn đệ đích thực của Chúa vẫn còn tiếp tục. Tôi vẫn cần được thanh luyện mỗi ngày, vẫn cần học lại cách yêu thương, vẫn cần để Chúa chạm vào những vùng tối trong tâm hồn và giúp tôi sống trọn vẹn hơn lời cam kết của đời thánh hiến.
Lạy Chúa Giêsu, xin cho con đừng chỉ khát những điều có thể làm con dễ chịu, nhưng biết khát chính Chúa. Xin đừng để con mải mê tìm kiếm sự bình an theo ý riêng mà quên mất nguồn bình an đích thực. Xin đừng để con quá bận tâm đến những gì người khác nghĩ về con mà quên sống trung thực trước mặt Chúa.
Xin cho con biết khát sự thánh thiện hơn là tiếng khen, khát tình yêu hơn là sự công nhận, khát hiệp thông hơn là thắng thua, khát phục vụ hơn là được phục vụ và khát làm theo ý Chúa hơn là tìm kiếm sự an toàn cho bản thân.
Xin cho con luôn nhớ rằng điều Chúa mong đợi nơi con không phải là một cuộc đời không có yếu đuối, nhưng là một trái tim biết trở về; không phải một con người chưa từng vấp ngã, nhưng là một người luôn khiêm tốn đón nhận ơn tha thứ và can đảm đứng lên; không phải một người làm được mọi sự, nhưng là người biết để Chúa hoạt động qua những giới hạn của mình.
Lạy Chúa, nếu có lúc con cảm thấy mệt mỏi, xin nhắc con nhớ rằng con không chiến đấu một mình. Nếu có lúc con thất vọng về chính mình, xin giúp con đừng tuyệt vọng, nhưng biết trở về với lòng thương xót của Chúa. Nếu có lúc con bị cuốn vào những khát vọng không cần thiết, xin cho con đủ tỉnh thức để nhận ra và đủ can đảm để buông bỏ.
Xin cho con biết ngồi lại bên bờ giếng với Chúa, để nghe tiếng Ngài, để nhận ra cơn khát của Ngài và để trái tim con được đổi mới.
Bởi sau cùng, điều làm cho đời dâng hiến của con có ý nghĩa không phải là con đã làm được bao nhiêu việc, nhưng là con đã yêu Chúa và yêu tha nhân như thế nào trong những việc mình đã làm.
Lạy Chúa, Chúa đang khát điều gì nơi con?
Xin cho con đừng để Chúa phải chờ đợi lâu hơn nữa.
Xin cho con biết trao lại cho Chúa những khát vọng chưa được thanh luyện, những vết thương chưa được chữa lành và những gì đang làm trái tim con xa cách Ngài.
Xin cho con biết bỏ lại chiếc vò nước của mình, để lên đường với một trái tim tự do hơn, một tình yêu chân thành hơn và một niềm vui sâu xa hơn trong đời dâng hiến.
Và nếu ngày mai, con lại bước vào những công việc quen thuộc, lại đối diện với những khó khăn của sứ vụ và những khác biệt trong cộng đoàn, xin cho con nhớ rằng: trước khi con được sai đi để trao ban tình yêu của Chúa, chính con cần để mình được tình yêu ấy chạm đến và biến đổi mỗi ngày.
Vạn lạy Chúa! Xin thương xót con.
Ter. XL