BÀI ĐỌC I: Ed 2, 8 – 3, 4
Chúa phán như thế này: “Phần ngươi, hỡi con người, hãy nghe các lời Ta sẽ phán cùng ngươi; ngươi chớ phản nghịch như loài phản nghịch kia. Hãy mở miệng mà ăn những sự Ta sẽ ban cho ngươi”. Tôi nhìn, thì có một bàn tay đưa về phía tôi, trong tay có cuốn sách cuộn lại. Người mở cuốn sách ra trước mặt tôi: sách viết cả mặt trong, mặt ngoài. Trong sách viết những lời than van, rên rỉ và kêu trách. Người phán cùng tôi rằng: “Hỡi con người, ngươi hãy ăn sự ngươi tìm được. Hãy ăn cuốn sách này và đi nói với con cái Israel”. Tôi mở miệng và Người cho tôi ăn cuốn sách ấy và bảo tôi rằng: “Hỡi con người, hãy lấy cuốn sách Ta ban cho ngươi làm lương thực mà ăn cho no”. Tôi ăn và nó trở nên ngọt ngào như mật trong miệng tôi. Và Người phán cùng tôi rằng: “Hỡi con người, hãy đi đến nhà Israel và nói cho chúng nghe những lời của Ta”.
PHÚC ÂM: Mt 18, 1-5. 10. 12-14
Khi ấy các môn đệ đến bên Chúa Giêsu mà hỏi: “Chớ thì ai là kẻ lớn nhất trong Nước Trời?” Chúa Giêsu gọi một trẻ nhỏ lại, đặt nó giữa các ông mà phán rằng: “Thật, Thầy bảo thật các con: nếu các con không hoá nên như trẻ nhỏ, các con sẽ không được vào Nước Trời. Vậy ai hạ mình xuống như trẻ nhỏ này, người ấy là kẻ lớn nhất trong Nước Trời. “Và kẻ nào đón nhận một trẻ nhỏ như thế này vì danh Thầy, tức là đón nhận Thầy. Các con hãy coi chừng, đừng khinh rẻ một ai trong những kẻ bé mọn này, vì Thầy bảo các con, thiên thần của chúng trên trời hằng chiêm ngưỡng thánh nhan Cha Ta, Đấng ngự trên trời. “Các con nghĩ sao? Nếu ai có một trăm con chiên mà lạc mất một con, thì người đó lại không bỏ chín mươi chín con trên núi, để đi tìm con chiên lạc sao? Nếu người đó tìm được, Thầy bảo thật các con, người đó sẽ vui mừng vì con chiên đó, hơn chín mươi chín con chiên không thất lạc. Cũng vậy, Cha các con trên trời không muốn để một trong những kẻ bé mọn này phải hư mất”.
Suy Niệm 1: XIN ƠN THÈM KHÁT KHIÊM NHƯỜNG
Lạy Chúa, con thích sống với những người khiêm nhường, thích làm việc với những người khiêm nhường, thích ở gần những người khiêm nhường, thì xin Chúa cũng cho con biết khao khát trở nên khiêm nhường – như lời Chúa dạy. Amen.
Lm. Giuse Lê Công Đức, PSS
Suy Niệm 2: PHỤC VỤ: DẤU CHỨNG CỦA NGƯỜI LÃNH ĐẠO
Bài đọc 1 hôm nay trình bày cho chúng ta lời sấm của Đức Chúa cho ngôn sứ Êdêkien. Đức Chúa muốn Êdêkien vâng phục và không nổi loạn: “Còn ngươi, hỡi con người, hãy nghe điều Ta sắp nói với ngươi, đừng phản loạn như nòi phản loạn ấy! Mở miệng ra mà ăn cái Ta sắp ban cho ngươi” (Ed 2:8). Những lời này nhắc nhở chúng ta về khuynh hướng nổi loạn không vâng theo huấn lệnh của Thiên Chúa. Nhiều lần, Đức Chúa muốn chúng ta sống đời sống tốt lành thánh thiện, biết phục vụ trong yêu thương và tha thứ, nhưng chúng ta đã chống lại Ngài, đã không bước đi trên con đường huấn lệnh của Ngài. Như ngôn sứ Êdêkien, chúng ta được mời gọi “ăn cuộn sách này rồi đi nói với nhà Israel” (Ed 3:1). Một cách cụ thể, chúng ta được mời gọi lắng nghe, biến lời Chúa thành xương thành thịt, rồi đem lời đó đến cho anh chị em qua chính đời sống của mình. Chúng ta chỉ làm được điều này khi toàn bộ cuộc sống chúng ta được nuôi dưỡng bằng lời Chúa: “Hỡi con người, hãy ăn cho no bụng và nuốt cho đầy dạ cuộn sách Ta ban cho ngươi đây. Tôi đã ăn cuộn sách, và nó ngọt như mật trong miệng tôi” (Ed 3:3). Khi cõi lòng chúng ta đong đầy lời Chúa, chúng ta không còn nói những lời làm tổn thương người khác vì chúng ta chỉ nói lời của Đức Chúa (x. Ed 3:4). Hãy để lời Chúa tuôn chảy trên môi miệng, để chúng ta chỉ nói lời yêu thương, cảm thông, tha thứ và chân thành.
Câu hỏi về người làm lớn là một trong những vấn đề chúng ta gặp thấy trong xã hội và Giáo Hội qua mọi thời. Theo bản tính tự nhiên, ai trong chúng ta cũng muốn được làm lớn, làm người lãnh đạo. Bài Tin Mừng hôm nay gồm hai phần: Phần 1 (Mt 18:1-5) nói về sự vĩ đại thật và phần 2 (Mt 18:10.12-14) trình bày cho chúng ta dụ ngôn con chiên lạc. Lời dạy của Chúa Giêsu về sự vĩ đại thật trong phần 1 cũng được tìm thấy trong Tin Mừng Thánh Máccô (9:33-37) và Thánh Luca (9:46-48). Sứ điệp của sự kiện này cũng được lặp lại trong Tin Mừng Thánh Matthêu (20:20-28).
Câu hỏi về sự vĩ đại (vị trí đầu) được chính các môn đệ đặt ra cho Chúa Giêsu: “Thưa Thầy, ai là người lớn nhất trong Nước Trời?” (Mt 18:1). Điều cần lưu ý ở đây là thuật ngữ “môn đệ” [những người hỏi Chúa Giêsu]. Các học giả Kinh Thánh bị chia rẽ về thuật ngữ này: Nó ám chỉ đến toàn bộ cộng đoàn hay chỉ là những người lãnh đạo trong cộng đoàn. Để hiểu rõ vấn đề, chúng ta cần lưu ý đến sự hiện diện của “những kẻ bé mọn” trong các câu 6,10 và 14. Sự hiện diện này tạo nên sự tương phản giữa các môn đệ là những người lãnh đạo và những ai “được lãnh đạo.” Không có “phẩm trật” trong cộng đoàn của Thánh Mátthêu, nhưng có những người lãnh đạo có quyền bính (x. Mt 23:34). Sự tương phản tiếp tục cho đến câu 21. Trong câu này, thuật ngữ được đổi thành “anh em.” Sự thay đổi này ám chỉ rằng tất cả mọi môn đệ đều có cùng cấp độ khi nói đến tha thứ. Điều thường ít được lưu ý là câu hỏi ở đây không nói đến sự lớn nhất trong một cộng đoàn, một nhóm, một nước mà là trong Nước Trời. Điều này làm chúng ta nhìn lại chính cuộc sống mình. Đã không ít lần, chúng ta tranh đấu để được làm người lớn nhất dưới con mắt người đời [trong một nhóm] mà quên mất việc nỗ lực trở nên người lớn nhất trong ánh mắt Thiên Chúa [trong Nước Trời]. Chúa Giêsu đã đưa ra tiêu chuẩn của người lớn nhất trong nước trời không phải là sự trọng vọng hay giàu có. Tiêu chuẩn của người lớn nhất trong Nước Trời là: “Đức Giêsu liền gọi một em nhỏ đến, đặt vào giữa các ông và nói: “Thầy bảo thật anh em: nếu anh em không trở lại mà nên như trẻ nhỏ, thì sẽ chẳng được vào Nước Trời” (mt 18:2-3). Chúa Giêsu không trả lời trắng đen ai là người lớn nhất trong Nước Trời. Chúa Giêsu đơn giản đặt đứa bé làm mẫu cho biết ai là người “được vào” Nước Trời. Nói cách khác, muốn được vào Nước Trời, chúng ta phải trở nên như trẻ nhỏ. Còn trong Nước Trời thi không còn nói đến sự vĩ đại hoặc lớn nhỏ như con người thường làm. Hình ảnh đứa trẻ là hình ảnh của những người khiêm nhường. Điều này không có nghĩa là một cách tự nhiên trẻ nhỏ là khiêm nhường, nhưng nó ám chỉ đến thái độ hoàn toàn lệ thuộc. Như vậy, người lớn nhất trong Nước Trời là người khiêm nhường nhận ra rằng mình hoàn toàn lệ thuộc vào Thiên Chúa. Thái độ khiêm nhường được Chúa Giêsu yêu mến khi khẳng định: “Vậy ai tự hạ, coi mình như em nhỏ này, người ấy sẽ là người lớn nhất trong Nước Trời. Ai tiếp đón một em nhỏ như em này vì danh Thầy, là tiếp đón chính Thầy” (Mt 18:4-5). Những lời này cho thấy, sự khiêm nhường là một thái độ “tự do cố ý” làm cho mình trở nên hoàn toàn lệ thuộc chứ không phải là một thái độ giả tạo. Tự hạ chính là tự đặt cho mình những giới hạn, hay đúng hơn là nhận ra sự giới hạn của mình; là luôn kiểm soát khuynh hướng muốn làm lớn của mình. Như vậy, người khiêm nhường là người biết giới hạn của mình và biết kiểm soát khuynh hướng muốn khẳng định những gì không phải là mình.
Phần 2 thuật lại cho chúng ta dụ ngôn về con chiên lạc. Chúng ta cũng tìm thấy trình thuật này trong Tin Mừng Thánh Luca (15:3-7). Trước khi kể dụ ngôn, Chúa Giêsu đã khuyến cáo các môn đệ rằng: “Anh em hãy coi chừng, chớ khinh một ai trong những kẻ bé mọn này; quả thật, Thầy nói cho anh em biết: các thiên thần của họ ở trên trời không ngừng chiêm ngưỡng nhan Cha Thầy, Đấng ngự trên trời” (Mt 18:10). “Những kẻ bé mọn” là những thành viên yếu kém trong cộng đoàn. Những lời này khuyến cáo thái độ kiêu ngạo của những người lãnh đạo. Hơn nữa, trong những lời trên, Chúa Giêsu cũng chỉ ra rằng những người bé mọn có một mối tương quan mãnh liệt với các thiên thần và Thiên Chúa. Ở đây Thánh Mátthêu đã cá vị hoá tư tưởng các thiên thần của các quốc gia (x. Đn 10:13,20-21). Qua chi tiết trên, Chúa Giêsu muốn chúng ta tôn trọng và yêu thương những người yếu kém trong cộng đoàn. Vì khi chúng ta yêu thương và tôn trọng những anh chị em này, chúng ta tôn trọng và yêu thương chính Chúa Giêsu. Đây là điều Thánh Mátthêu nói đến trong ngày cánh chung (x. Mt 25).
Sau khi khuyến cáo những người lãnh đạo tránh thái độ kiên ngạo, Chúa Giêsu đặt trước họ mẫu gương lãnh đạo hoàn hảo, đó là Chúa Cha: “Anh em nghĩ sao? Ai có một trăm con chiên mà có một con đi lạc, lại không để chín mươi chín con kia trên núi mà đi tìm con chiên lạc sao? Và nếu may mà tìm được, thì Thầy bảo thật anh em, người ấy vui mừng vì con chiên đó, hơn là vì chín mươi chín con không bị lạc. Cũng vậy, Cha của anh em, Đấng ngự trên trời, không muốn cho một ai trong những kẻ bé mọn này phải hư mất” (Mt 18:12-14). Trong Tin Mừng Thánh Mátthêu, chiên không bị [hư]mất, như trong Tin Mừng Thánh Luca, nhưng chỉ đi lạc khỏi đàn chiên. Đây là dấu hiệu của sự liều lĩnh. Đây cũng có thể là thái độ của nhiều người trong chúng ta. Nhiều lần, chúng ta cũng liều lĩnh, muốn phiêu lưu mạo hiểm ra khỏi tình yêu Thiên Chúa vì chúng ta nghĩ rằng mình có thể sống sót và tìm được niềm vui ngoài tình yêu của Ngài. Nhưng rồi chúng ta sớm nhận ra rằng khi lạc xa vòng tay yêu thương của Thiên Chúa, chúng ta sẽ phải đối diện với nhiều nguy hiểm, nhất là nguy hiểm mất sự sống đời đời. Một điểm khác chúng ta có thể suy gẫm về những lời trên là việc bỏ chín mươi chín con để đi tìm một con chiên lạc. Điều này dường như thiếu sự khôn ngoan mục vụ vì bỏ chín mươi chín con để tìm một con. Trong thực tế thời đó, khi một người đi tìm con chiên lạc, thì chó hoặc những người chăn chiên khác sẽ ở lại giữ những con chiên không đi lạc. Nhưng đây không phải là điều Chúa Giêsu muốn nói đến. Điều Ngài muốn nói đến là những nguy hiểm mà người đi tìm con chiên lạc phải đối diện: đói khát, giá lạnh, thú dữ. Nguy hiểm lớn nhất là có thể mất mạng sống mình. Hình ảnh này phản chiếu cách trung thực hình ảnh Chúa Giêsu. Ngài chấp nhận mọi nguy hiểm, ngay cả cái chết, để đi tìm những con chiên lạc [chúng ta]. Liệu chúng ta có để Ngài tìm thấy không?
Lm. Anthony, SDB.
………………………..
Suy Niệm 3: Phải trở nên như con trẻ
- Các môn đệ xúm lại hỏi Chúa : ai là người lớn nhất trong Nước Trời ? Chúa không trả lời ngay. Người gọi một trẻ nhỏ vào đứng trước mặt các ông rồi nói : Ai không trở nên như trẻ nhỏ, không sống đơn sơ, thật thà, khiêm tốn như trẻ nhỏ thì không được vào Nước Trời. Và ai trở nên giống trẻ nhỏ : đơn sơ, hoàn toàn lệ thuộc phó thác, thì sẽ làm lớn hơn hết trong Nước Trời…
- Cái đẹp của tuổi thơ là sự vô tư hồn nhiên, không bon chen, không hận thù tranh chấp và hoàn toàn tin tưởng cậy dựa vào cha mẹ. Trong đời sống thiêng liêng, Đức Giêsu muốn chúng ta mang lấy những tâm tình của trẻ thơ : khiêm tốn, tin tưởng và phó thác trọn vẹn vào Thiên Chúa là Cha yêu thương. Đồng thời, Ngài cũng khuyên chúng ta phải tôn trong trẻ em, những kẻ bé mọn, những người yếu đuối và ngay cả những người tội lỗi… Tất cả mọi người đều là hình ảnh của Thiên Chúa, đều được giá Máu cứu chuộc, thế nên chúng ta phải đón nhận tất cả mọi người anh em, không trừ một ai.
- Theo nhận xét của nhiều người, trẻ em giống như một cây non, chúng yếu đuối phải cậy dựa vào người lớn, chúng hoàn toàn nương nhờ vào cha mẹ và cha mẹ bảo sao chúng biết vậy. Cũng thế, trẻ nhỏ giống như tờ giấy trắng, muốn viết gì vào đấy cũng được. Rồi trẻ nhỏ rất dễ tin, chúng tin vào cha mẹ và tin rằng chỉ có cha mẹ mới thỏa mãn được mọi nhu cầu của chúng. Đó là thái độ chúng ta phải có đối với Chúa, trước mặt Ngài, chúng ta phải thấy mình thực sự nhỏ bé, yếu đuối, bất lực và cần sự trợ giúp của Ngài.
- Đàng khác, trẻ nhỏ thì hồn nhiên, ngây thơ, trong sạch, không biết quanh co, lừa đảo gian dối, không biết để lòng oán hờn, thù hằn, ghen ghét, không bon chen với trăm thứ lo lắng của người lớn. Hồn nhiên là một thái độ tự nhiên của trẻ nhỏ, và được diễn tả bằng tình thương… Chúng tin vào một người, chỉ khi nào chúng cảm thấy người ấy thương chúng. Thuyết phục bằng lý lẽ sẽ không có hiệu quả, nếu không kèm bằng tình thương. Đó là thái độ của chúng ta phải có đối với Chúa, và đó là cách để chúng ta được Chúa yêu thương và được đón nhận vào Nước Trời (Phạm Văn Phượng).
- Chúa Giêsu dường như muốn đưa ra một giải thích về mối phúc đầu tiên khi Ngài gọi một trẻ nhỏ lại, đặt nó giữa các môn đệ và tuyên bố :”Nếu các con không hóa nên như trẻ nhỏ, các con không được vào Nước Trời”. Trong quan niệm người Do thái, trẻ em chưa được xem như một con người hoàn toàn, do đó trẻ em được coi là biểu tượng của thiếu sót, bất toàn, yếu đuối và bị khinh thường. Có lần các môn đệ đã tỏ ra khó chịu khi thấy Chúa Giêsu để cho trẻ em đến gần Ngài. Nơi trẻ em, Chúa Giêsu nhìn thấy hình bóng những người mà Ngài gọi là những kẻ bé mọn. Hãy hóa nên như trẻ nhỏ có nghĩa là hãy trở nên trống rỗng, nghèo nàn để được Thiên Chúa lấp đầy. Phúc cho những ai có tinh thần nghèo khó. Nghèo khó chỉ có giá trị khi nó là một cởi bỏ mọi ràng buộc có thể làm con người trở thành nô lệ trong cuộc sống. Hãy hóa nên như trẻ nhỏ cũng có nghĩa là chấp nhận thân phận mỏng dòn, tội lỗi của mình. Sự ràng buộc đầu tiên mà con người phải tháo gỡ chính là con người cũ tội lỗi để Thiên Chúa có thể trở thành sức sống của con người (Mỗi ngày một tin vui).
- Tâm hồn đơn sơ của con trẻ dễ dàng gần Chúa hơn. Con đường thơ ấu thiêng liêng của thánh nữ Têrêsa Hài Đồng nhắc nhở chúng ta điều này. Không lâu trước khi qua đời, thánh nữ đã viết lại bí quyết sống của mình như sau :”Tôi muốn tìm phương thế để lên trời qua con đường nhỏ, thật ngay thẳng, thật ngắn, một con đường nhỏ thật mới. Chúng ta đang sống trong thiên niên kỷ của nhiều phát minh. Trong những nhà giầu, một thang máy thay thế cho những nấc thang thật tiện lợi. Tôi cũng muốn tìm gặp một thang máy để đưa tôi lên với Chúa Giêsu, bởi vì tôi quá nhỏ bé để leo lên cái thang cửa sự trọn lành”. Và theo thánh nữ, thì chiếc thang máy để đưa ta tới trời chính là đôi cánh tay của Chúa. Điều cần là chúng ta phải sống nhỏ bé và ở lại trong tình thương của Chúa.
- Truyện : Tấm lòng đơn sơ thành thật.
Vào mùng hai tết Canh Thìn năm 2000, trong lúc đi chơi, bé Thiên Thanh, 9 tuổi, lớp 3A trường Phạm Như Xương, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Ninh, đã nhặt được chiếc ví có rất nhiều tiền.
Trên đường cầm chiếc ví đến trạm công an khu vực ở gần đó để giao, bé Thiên Thanh thấy một người khách dáng cao to, đang lúi húi tìm kiếm một vật gì đó, khuôn mặt đầy vẻ lo âu.
Đoán đây chính là người mất chiếc ví, bé đến gần và hỏi thì quả thật đúng như vậy. Em đã trao cho người khách chiếc ví còn nguyên vẹn dưới sự chứng kiến của nhiều người. Số tài sản gồm 4.100.000 đồng, 1.300 mỹ kim, 12 chỉ vàng và tất cả giấy tờ cá nhân quan trọng như hộ chiếu v.v…
Người khách may mắn đã hết lời khâm phục cám ơn bé Thiên Thanh. Để tỏ lòng biết ơn, người khách đã lấy 2 triệu đồng và 100 mỹ kim biếu em, nhưng bé một mực không nhận và hồn nhiên nói :
– Cháu xin cám ơn bác, nhưng cô giáo cháu đã dạy rằng : khi đi đường mà nhặt được của rơi thì phải tìm cách trả lại cho người bị mất, cháu không nhận tiền thưởng của bác đâu !Lm. Giuse Đinh Lập Liễm, Gp. Đà Lạt