Thứ Ba, tuần 16 Thường Niên

BÀI ĐỌC I: Mk 7, 14-15. 18-20

Lạy Chúa, với cây trượng của Chúa, xin chăn dắt dân Chúa, chăn dắt những con chiên thuộc quyền sở hữu của Chúa sống lẻ loi trong rừng, ở giữa núi Carmêlô. Tất cả được chăn dắt ở Basan và Galaad như ngày xưa. Như ngày ra khỏi Ai-cập, tôi cho nó thấy những việc lạ lùng. Có Chúa nào giống như Chúa là Ðấng dẹp tan mọi bất công, và tha thứ mọi tội lỗi của kẻ sống sót thuộc về Chúa? Chúa không khư khư giữ mãi cơn thịnh nộ của mình, vì Chúa ưa thích từ bi. Chúa còn thương xót chúng tôi, còn dày đạp những bất công của chúng tôi dưới chân Chúa, và ném mọi tội lỗi chúng tôi xuống đáy biển. Chúa ban cho Giacóp biết sự trung thành của Chúa, cho Abraham biết lòng từ bi mà Chúa đã thề hứa với tổ phụ chúng tôi từ ngàn xưa.

PHÚC ÂM: Mt 12, 46-50

Khi ấy, Chúa Giêsu còn đang nói với dân chúng, thì mẹ Người và anh em Người đứng ngoài tìm cách nói chuyện với Người. Có kẻ thưa rằng: “Kìa, mẹ Ngài và anh em Ngài đang đứng tìm Ngài ngoài kia”. Nhưng Người trả lời kẻ ấy rằng: “Ai là mẹ Ta, ai là anh em Ta?” Rồi Người giơ tay chỉ các môn đệ mà nói: “Ðây là mẹ Ta và là anh em Ta, vì hễ ai làm theo ý Cha Ta trên trời, thì người ấy là anh em, chị em và là mẹ Ta vậy”.

Suy Niệm 1:

Ngôn sứ Mikha dâng lời cầu xin Đức Chúa không bỏ rơi, nhưng đến chăn dắt Israel như Ngài đã từng thực hiện: “Lạy Đức Chúa, xin Ngài dùng gậy chăn dắt dân là đàn chiên, là cơ nghiệp của Ngài, đang biệt cư trong rừng giữa vườn cây ăn trái. Xin đưa họ tới đồng cỏ miền Basan và Galaát như những ngày thuở xa xưa. Như thời Ngài ra khỏi đất Aicập, xin Ngài cho chúng con thấy những kỳ công” (Mk 7:14-15). Chúng ta thấy, kinh nghiệm được giải thoát khỏi ách nô lệ Aicập luôn là kinh nghiệm quan trọng nhất đối với người Do Thái vì qua đó họ nhận ra tình yêu vô biên Đức Chúa đã dành cho họ. Ngài là Thiên Chúa duy nhất, uy dũng không ai có thể sánh được với Ngài. Dù uy quyền, Đức Chúa luôn đối xử nhân hậu với dân vì Ngài là Đấng trung tín: “Thần minh nào sánh được như Ngài, Đấng chịu đựng lỗi lầm, Đấng bỏ qua tội ác cho phần còn sót lại của cơ nghiệp Ngài? Người không giữ mãi cơn giận, nhưng chuộng lòng nhân nghĩa, Người sẽ lại thương xót chúng ta, tội lỗi chúng ta, Người chà đạp dưới chân. Mọi lỗi lầm chúng ta, Người ném xuống đáy biển. Ngài sẽ bày tỏ lòng thành tín cho Giacóp, và tình thương cho Ápraham, như đã thề với tổ phụ chúng con từ thuở trước” (Mk 7:18-20). Trong những lời này, ngôn sứ Mikha chỉ ra những đặc tính sau của Đức Chúa: chịu đựng lỗi lầm, bỏ qua tội ác, không giữ mãi cơn giận, chuộng lòng nhân nghĩa, giàu lòng thương xót, luôn tha thứ, luôn thành tín với điều đã thề hứa. Là con cái, chúng ta được mời gọi nên giống Thiên Chúa. Trong những đặc tính trên, chúng ta đã có được đặc tính nào chưa? Nếu chưa, hãy bắt đầu. Nếu có, hãy tiếp tục phát triển cho đến mức thập toàn.

Thông thường khi nói đến gia đình, chúng ta nghĩ ngay đến những người ruột thịt máu mủ của mình. Lời Chúa trong trình thuật Tin Mừng hôm nay trình bày cho chúng ta gia đình mới mà Chúa Giêsu đến để thiết lập. Chúng ta cũng tìm thấy trình thuật này trong Tin Mừng Thánh Máccô (3:31-35) và Luca (8:19-21). Chúng ta tự hỏi: Đâu là tiêu chuẩn để xác định một người là thành viên thuộc gia đình của Chúa Giêsu? Có phải là cùng máu thịt? Thánh Matthêu bắt đầu trình thuật với sự kiện “Đức Giêsu còn đang nói với đám đông, thì có mẹ và anh em của Người đứng bên ngoài, tìm cách nói chuyện với Người. Có kẻ thưa Người rằng: ‘Thưa Thầy, có mẹ và anh em Thầy đang đứng ngoài kia, tìm cách nói chuyện với Thầy’” (Mt 13:46-47). Trong những lời này, điều đầu tiên làm chúng ta lưu ý là đám đông [những người không máu mủ] đang ở “bên trong nói chuyện với Chúa Giêsu” còn mẹ và anh em Chúa Giêsu đang “đứng bên ngoài tìm cách nói chuyện với Người.” Đây chính là chi tiết giúp chúng ta hiểu hơn tiêu chuẩn để trở nên thành viên thuộc gia đình Chúa Giêsu. Họ là những người “ở trong và nói chuyện” với Ngài. Nói cách cụ thể hơn, những người muốn trở nên thành viên của gia đình Chúa Giêsu là những người ở lại trong Chúa Giêsu [được Chúa Giêsu ở lại cùng] qua cuộc đối thoại liên lỉ trong đời sống cầu nguyện. Qua bí tích rửa tội, chúng ta được tháp nhập vào trong Hội Thánh, chúng ta không chỉ là thành viên trong gia đình Chúa Giêsu thiết lập, mà con là chi thể trong Nhiệm thể Chúa Giêsu. Vì vậy, chúng ta được mời gọi sống xứng đáng với ơn gọi cao quý của mình.

Câu trả lời của Chúa Giêsu chỉ ra rõ ràng tiêu chuẩn để trở thành người thân của Ngài: “Người bảo kẻ ấy rằng: ‘Ai là mẹ tôi? Ai là anh em tôi?’ Rồi Người giơ tay chỉ các môn đệ và nói: ‘Đây là mẹ tôi, đây là anh em tôi. Vì phàm ai thi hành ý muốn của Cha tôi, Đấng ngự trên trời, người ấy là anh em chị em tôi, là mẹ tôi’” (Mt 13:48-50). Chúng ta thấy Chúa Giêsu không xem thường tương quan máu mủ, nhưng Ngài tái khẳng định điều đó và đưa lên một hình thức cao hơn. Điều này được diễn tả qua hành động “chỉ các môn đệ” [trong đó có mẹ của Ngài] và khẳng định họ là mẹ và là anh em của Ngài. Nhìn từ khía cạnh khác, qua những lời này, Thánh Mátthêu định nghĩa gia đình thật của Chúa Giêsu là các môn đệ và kèm theo cử chỉ “giơ tay chỉ các môn đệ” như là hình thức truyền chức. Như chúng ta đã nói, điều này không có ý từ chối mối tương quan ruột thịt tự nhiên, nhưng là để khẳng định tính tối thượng của các mối tương quan trong gia đình mới mà Chúa Giêsu bắt đầu tụ họp. Người môn đệ đích thật của Chúa Giêsu là ai? Đó là những người thi hành ý muốn của Chúa Cha. Thật vậy, đối với Thánh Matthêu, người môn đệ chân thật là người vâng phục Thiên Chúa và sống trung thành với niềm tin của mình. Là những môn đệ Chúa Giêsu, chúng ta đã sống vâng phục và trung thành với niềm tin [phó thác] vào Chúa không?

Lm. Anthony, SDB.

……………………….

Suy Niệm 3: Gia đình thiêng liêng

1. Theo Chúa Giêsu, tình huyết nhục là tình rất cần thiết. Chính Ngài là con người nên cũng sống theo tình cảm đó. Tuy nhiên, ở đây, không phải Chúa Giêsu coi nhẹ tình gia đình tự nhiên, cũng không phải Ngài lãnh đạm với Mẹ và anh em của Ngài, nhưng Ngài đề cao mối liên hệ thiêng liêng trong niềm tin và lòng yêu mến. Thái độ và lời nói của Chúa Giêsu trong chuyện này nhằm đề cao những người lắng nghe và làm theo Lời Chúa. Chúa quí chuộng họ còn hơn những kẻ  có liên hệ huyết nhục với Ngài nữa.

2. Trong cuộc sống, vì nhiều hoàn cảnh, các thành viên trong gia đình nhiều khi phải phân tán để ra đi đến nơi xa lạ nhằm kiếm miếng cơm manh áo hay học hành hoặc vì sứ vụ… Nỗi lòng nhớ quê hương và người thân hẳn không bao giờ vơi đi trong lòng người xa quê Như vậy, nếu may mắn có cơ hội được gặp người thân  nơi đất khách quê người thì thật là hạnh phúc, nhất là người đó lại là cha mẹ hay anh chị em thân thiện với mình.
   Hôm nay, bài Tin Mừng cho thấy phản ứng ngược lại tình cảm tự nhiên của Chúa Giêsu. Khởi đi từ việc Mẹ Maria và anh chị em của Chúa Giêsu đến gặp Ngài. Khi được tin báo, thay vì hồ hởi, tay bắt mặt mừng để ra chào đón Mẹ và anh em của mình, thì Chúa Giêsu lại chỉ tay vào các môn đệ  và những người đang nghe giảng mà nói :”Đây là mẹ và anh em của ta”, phải chăng có phũ phàng không ?

3. Có người khi đọc đoạn Tin Mừng này sẽ nghĩ rằng, Chúa Giêsu xem nhẹ sự hiện diện của Mẹ Ngài chăng ? Không phải thế, Ngài còn đề cao Mẹ Maria nữa là khác, vì trong việc lắng nghe và thực hành Lời Chúa thì có ai bằng Mẹ được, bởi :”Đức Maria hằng ghi nhớ mọi kỷ niệm ấy, và suy đi nghĩ lại trong lòng”.
   Chúa Giêsu coi việc những ai nghe Lời Chúa và đem ra thực hành trở nên như ngang hàng với Mẹ và anh em của Ngài, như thế thật phúc cho ai  sống và thực hành Lời Chúa.
   Thật vậy, chúng ta trở thành mẹ Chúa – bởi vì đã gián tiếp sinh ra Đức Kitô  nơi anh em. Như thánh Phaolô đã chia sẻ cảm nghiệm của mình :”Trong Đức Giêsu Kitô, nhờ Tin Mừng, chính tôi đã sinh ra anh em” (1Cr 4,15)(Hiền Lâm).

4. Thật ra, thái độ và lời nói của Chúa Giêsu trong câu chuyện hôm nay rõ ràng là nhằm đề cao những người biết lắng nghe và thực hành Lời Chúa. Chúa quí trọng họ hơn những người có liên hệ huyết nhục với Ngài.
   Matthêu không nêu lên lý do tại sao mẹ và anh em Chúa Giêsu lại đến tìm Ngài. Điều đó có lẽ không cần thiết. Matthêu chỉ muốn tạo cho Chúa Giêsu một dịp để bộc lộ  tư tưởng của Ngài về mối liên hệ mới, mối liên hệ đích thực của mọi người với Chúa :”Ai là mẹ ta và anh em ta” (Mt 18,48) ?
   Câu trả lời của Chúa Giêsu đưa người nghe đến một sự so sánh giữa liên hệ huyết thống và liên hệ đức tin. Chúa không phủ nhận Đức Maria  là thân mẫu của mình cũng không phủ nhận anh em trong dòng họ của mình, nhưng từ dòng họ huyết thống, Chúa Giêsu đưa mọi người nghe đến một quan hệ khác còn quan trọng hơn tình mẫu tử và tình anh em của Ngài : Ngài giơ tay chỉ các môn đệ và nói :”Đây là mẹ ta, đây là anh em ta”(Mt 12,49). Và Chúa còn giải thích thêm :”Phàm ai thi hành ý muốn của cha Ta, Đấng ngự trên trời, người ấy là anh em ta, là mẹ Ta” (Mt 12,50). Nói cách khác, quan hệ với Thiên Chúa phải được coi là quan trọng hơn quan hệ huyết thống rất nhiều (Đinh Tất Quý).

5. Thánh Matthêu mô tả “mẹ và anh em” Chúa là những người “đứng bên ngoài” (x.Mt 12,46), còn các môn đệ, những người đang nghe Ngài giảng là những người ở vòng trong. Một cách công khai, Chúa Giêsu cho biết nếu chỉ dựa vào mối liên hệ huyết thống thì chưa phải là người thân thiết chưa thuộc về gia đình Thiên Chúa với Ngài. Đúng hơn, gia đình của ngài gồm tất cả những ai “thi hành ý muốn của Cha”. Đó là một cơ hội cho tất cả mọi người, không phân biệt quốc gia dân tộc, không phân biệt giầu nghèo, đều có thể thuộc về gia đình của Chúa nếu thi hành ý muốn của Cha trên trời. Nhưng ý muốn của Cha là gì ? Xin thưa đó là tin vào Chúa Giêsu và làm theo lời Ngài dạy (x.Ga 6,40) ( 5 phút Lời Chúa).

6. Truyện : Bà có phải là Mẹ của Giêsu không ?
7. Vào một buổi tối mùa đông nọ, một người phụ nữ đang ngồi trên xe hơi đi ngang qua một con đường trong thành phố. Bà thấy một em bé trai, đi chân không, áo quần rách rưới, nhìn chăm chú và thèm muốn các đôi giầy để sau tủ kính của một hiệu buôn. Bà cho dừng xe lại, bước xuống xe, lại gần vỗ nhẹ vào má em, vừa cười vừa nói :
   – Em làm gì ở đây vào giờ lạnh buốt thế này ?
   – Em xin Chúa  Giêsu cho em một đôi giầy. Bé trả lời.
   – Vậy thì đi theo cô.
   Bà vừa nói vừa cầm tay em bé dẫn đi.
   – Hãy thử xem Đức Giêsu cứu giúp những đứa trẻ như em và làm chúng hạnh phúc không ?
   Bà đi vào tiệm buôn, một nơi quá quen thuộc đối với bà. Bà mua cho em một đôi tất len dầy và một đôi giầy chắc chắn rồi tự tay bà xỏ cho em. Em bé đứng há hốc miệng nhìn, chẳng nói được một lời nào. Khi người đàn bà sắp từ giã em, em chăm chăm nhìn bà, nước mắt trào ra, và hỏi bà :
   – Bà ơi ! Bà có phải là Mẹ của Giêsu không ?

   Lm. Giuse Đinh Lập Liễm, GP. Đà Lạt