Trước thánh lễ khai mạc vào ngày 21 tháng 7, FABC đã tổ chức buổi họp báo quốc tế vào lúc 17g00 ngày 20 tháng 7 nhằm giới thiệu về Đại hội, trình bày tầm nhìn, mục tiêu, phương pháp làm việc và những kỳ vọng đối với kỳ Đại hội lần này, đồng thời nhấn mạnh ý nghĩa của sự kiện không chỉ đối với Giáo hội Công giáo mà còn đối với toàn xã hội châu Á.

Buổi họp báo có sự tham dự của Đức Hồng y Filipe Neri Ferrão, Chủ tịch FABC; Đức Hồng y Pablo Virgilio David, Phó Chủ tịch FABC và Chủ tịch Ủy ban về Hiệp hành; Đức Hồng y Tarcisio Isao Kikuchi, SVD, Tổng Thư ký FABC; Đức cha Marcelino Antonio Maralit Jr., Chủ tịch Văn phòng Truyền thông Xã hội của FABC; và Đức cha Adrianus Sunarko, Tổng Thư ký Hội đồng Giám mục Indonesia.

Phát biểu tại buổi họp báo, Đức cha Marcelino Maralit cho biết Đại hội Toàn thể lần thứ XII diễn ra trong một thời điểm có ý nghĩa đặc biệt đối với Giáo hội hoàn vũ, tiếp nối Hội nghị kỷ niệm 50 năm FABC, Văn kiện Bangkok (2023), Văn kiện Chung kết của Thượng Hội đồng về Hiệp hành (2024), Năm thánh Hy vọng (2025) và những năm tháng đầu của triều đại Đức Giáo hoàng Lêô XIV.

Hiệp hành và xây dựng những nhịp cầu tại châu Á

Với chủ đề “Lời mời gọi hoán cải theo tinh thần hiệp hành và sứ mạng trở thành những nhịp cầu và những người xây dựng nhịp cầu tại châu Á”, Đại hội mời gọi Giáo hội tại châu Á tiếp tục tiến trình hoán cải theo tinh thần hiệp hành, đồng thời trở thành dấu chỉ của đối thoại, hòa giải và hiệp nhất trong một châu lục đa dạng về văn hóa, tôn giáo, ngôn ngữ và sắc tộc, nhưng cũng đang đối diện với nhiều thách đố như nghèo đói, xung đột, di dân, khủng hoảng môi trường và những biến đổi xã hội nhanh chóng.

Theo Ban Tổ chức, Đại hội không chỉ là một hội nghị nhưng là một trải nghiệm hiệp hành. Trong suốt một tuần lễ, các tham dự viên sẽ cùng cầu nguyện, cử hành Thánh lễ, suy niệm, phân định, thực hành đối thoại trong Thánh Thần, tham gia các phiên họp toàn thể, các phiên họp theo khu vực và các cuộc trao đổi theo nhóm để cùng lắng nghe điều Chúa Thánh Thần đang mời gọi Giáo hội tại châu Á.

Đại hội dự kiến sẽ ban hành hai văn kiện quan trọng: Văn kiện Chung kết, được định hướng như một vademecum (cẩm nang thực hành) về hiệp hành tại châu Á dành cho các Giáo hội địa phương; và Sứ điệp gửi Giáo hội tại châu Á, tổng hợp những hoa trái của tiến trình phân định và khích lệ các tín hữu tiếp tục sứ mạng đổi mới theo tinh thần hiệp hành.

Hơn 120 Hồng y và Giám mục tham dự

Tham dự Đại hội có các đoàn đại biểu đến từ Bangladesh, Ấn Độ, Pakistan, Sri Lanka, Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan, Myanmar, Malaysia, Singapore, Brunei, Philippines, Thái Lan, Việt Nam, Timor-Leste, Indonesia, Lào và Campuchia, cùng các giáo hạt Hồng Kông, Ma Cao, Nepal, Trung Á và hai Giáo hội Công giáo Đông phương Syro-Malabar và Syro-Malankara. Bên cạnh các giám mục còn có đại diện Tòa thánh, các nhà thần học, chuyên gia, điều phối viên, quan sát viên và Ban Thư ký FABC.

Một số điểm nhấn của Đại hội bao gồm việc Đức Giáo hoàng Lêô XIV bổ nhiệm Đức Hồng y Oswald Gracias làm Đặc phái viên của ngài tại Đại hội; ngày tĩnh tâm do Đức Hồng y Luis Antonio Tagle hướng dẫn; bài tham luận chính của Đức Hồng y Mario Grech về việc triển khai Thượng Hội đồng; cùng sứ điệp qua video của Đức Giáo hoàng Lêô XIV gửi đến các tham dự viên.

Thánh lễ bế mạc sẽ được cử hành tại Nhà thờ Chính tòa Đức Mẹ Hồn Xác Lên Trời ở Jakarta. Sau đó, các tham dự viên sẽ thăm Đền thờ Hồi giáo Istiqlal và đi qua Đường hầm Hữu nghị (Terowongan Silaturahmi), biểu tượng của tinh thần đối thoại và hòa hợp liên tôn ở Indonesia.

Đối thoại thay vì đối đầu, hiệp hành thay vì giáo quyền

Trong phần hỏi đáp của buổi họp báo, các nhà báo đã nêu nhiều câu hỏi liên quan đến những vấn đề nổi bật của Giáo hội và xã hội châu Á hiện nay, như tình trạng bách hại Kitô hữu, vai trò của phụ nữ trong Giáo hội, đối thoại liên tôn, nghèo đói, biến đổi khí hậu, giáo sĩ trị và tham nhũng.

Trả lời câu hỏi về những nơi Kitô hữu còn đang bị bách hại, Đức Hồng y Filipe Neri Ferrão, Chủ tịch FABC, khẳng định dù Giáo hội tại nhiều quốc gia châu Á đã và đang trải qua những giai đoạn bị bách hại trong lịch sử, con đường mà Giáo hội lựa chọn không phải là rút lui hay đối đầu, nhưng là kiên trì đối thoại, hòa giải và xây dựng các mối tương quan trong xã hội.

Đề cập đến vai trò của phụ nữ, Đức Hồng y Pablo Virgilio David, Phó Chủ tịch FABC và Chủ tịch Ủy ban về Hiệp hành, cho biết phụ nữ đang đảm nhận nhiều vai trò lãnh đạo năng động trong đời sống Giáo hội ở châu Á. Tuy nhiên, ngài cũng nhìn nhận rằng não trạng gia trưởng vẫn còn tồn tại ở nhiều nơi và đây là một trở ngại đối với tinh thần hiệp hành mà Giáo hội đang nỗ lực xây dựng.

Liên quan đến sứ mạng xã hội của Giáo hội, Đức Hồng y David nhấn mạnh rằng Giáo hội ngày nay không chỉ dừng lại ở các hoạt động bác ái cứu trợ, nhưng còn hướng đến việc giải quyết những nguyên nhân cơ cấu của nghèo đói thông qua phát triển cộng đồng và thúc đẩy sự chuyển đổi xã hội. Về vấn đề môi trường, ngài tái khẳng định cam kết của FABC trong việc ứng phó với biến đổi khí hậu. Ngài cho biết FABC đã tham gia tích cực tại Hội nghị COP30 ở Brazil, đồng thời thúc đẩy việc rút các khoản đầu tư khỏi những ngành công nghiệp gây tổn hại đến môi trường, theo tinh thần giáo huấn của Đức cố Giáo hoàng Phanxicô rằng “tiếng kêu của trái đất và tiếng kêu của người nghèo luôn gắn liền với nhau.”

Khi được hỏi về giáo sĩ trị, cả Đức Hồng y Ferrão và Đức Hồng y David đều nhấn mạnh rằng nền tảng của đời sống hiệp hành chính là phẩm giá bình đẳng phát xuất từ Bí tích Thánh tẩy. Vì thế, các thừa tác viên có chức thánh được mời gọi nhìn nhận và trân trọng những đặc sủng cũng như sự đóng góp của giáo dân và những người sống đời thánh hiến trong sứ mạng chung của Giáo hội.

Đối với vấn đề tham nhũng, Đức Hồng y David nhìn nhận đây vẫn là một thách đố nghiêm trọng tại nhiều quốc gia, đặc biệt là Philippines, nơi vẫn còn khoảng cách giữa đời sống đức tin và việc thực thi các giá trị Tin mừng trong đời sống xã hội. Đức cha Adrianus Sunarko, Tổng Thư ký Hội đồng Giám mục Indonesia, cho biết các vấn đề kinh tế – xã hội, trong đó có tham nhũng, sẽ tiếp tục được đào sâu trong chương trình Đại hội thông qua các tham luận của các chuyên gia vào ngày 23 tháng 7.

Được tổ chức bốn năm một lần, Đại hội Toàn thể là cơ quan có thẩm quyền cao nhất của FABC. Ban Tổ chức kỳ vọng Đại hội lần thứ XII sẽ góp phần củng cố đời sống hiệp hành của Giáo hội tại châu Á, đồng thời khích lệ các Kitô hữu trở thành những “nhịp cầu” và “người xây dựng nhịp cầu” trong gia đình, cộng đoàn, xã hội, cũng như giữa các dân tộc, nền văn hóa và các truyền thống tôn giáo trên khắp châu lục.

Nguồn: hdgmvietnam.com