BÀI ĐỌC I: Pl 1: 18b-26
“Đối với tôi, sống là Đức Kitô, còn chết là một mối lợi”.
Trích thư Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Philípphê.
Anh em thân mến, miễn là Đức Kitô vẫn được rao giảng, đó là điều làm tôi vui mừng, và tôi sẽ còn vui mừng mãi. Vì chưng tôi biết rằng nhờ lời cầu nguyện của anh em, và nhờ ơn Thánh Thần của Đức Giêsu Kitô giúp sức, điều đó sẽ đưa tôi đến ơn cứu độ, theo sự tôi chờ đợi và hy vọng, tôi sẽ không hổ thẹn chút nào, trái lại tôi vẫn hoàn toàn tin tưởng như mọi khi, và giờ đây, dù tôi sống hay tôi chết, Đức Kitô sẽ được vẻ vang trong thân xác tôi.
Vì đối với tôi, sống là Đức Kitô, còn chết là một mối lợi. Nhưng nếu sống trong xác thịt này đem lại cho tôi kết quả trong việc làm, thì tôi không biết phải chọn đàng nào. Tôi đang lúng túng trong hai điều này: là ước ao chết để được ở với Đức Kitô thì tốt hơn bội phần, nhưng cứ ở lại trong xác thịt thì cần thiết cho anh em.
Một khi tin tưởng điều đó, tôi biết rằng tôi sẽ còn ở lại và sẽ lưu lại với tất cả anh em, để anh em được tấn tới và được hân hoan trong niềm tin, ngõ hầu anh em vì tôi mà được tràn đầy hiên ngang trong Đức Kitô, bởi tôi trở lại với anh em một lần nữa.
Đó là lời Chúa.
ĐÁP CA: Tv 41: 2. 3. 5bcd
Đáp: Hồn tôi khát Chúa Trời, Chúa Trời hằng sống (c. 3a).
Xướng: 1) Như nai rừng khát mong nguồn nước, hồn con khát Chúa, ôi Chúa trời con! – Đáp.
2) Hồn tôi khát Chúa Trời, Chúa Trời hằng sống, ngày nào tôi được tìm về ra mắt Chúa Trời? – Đáp.
3) Tôi nhớ lúc xưa đi giữa muôn người, tôi đứng đầu đưa dân tiến vào nhà Đức Chúa Trời, giữa muôn tiếng reo mừng, ca ngợi.- Đáp.
ALLELUIA: Tv 147: 12a và 15a
Alleluia, alleluia! – Giêrusalem, hãy ngợi khen Chúa, Đấng đã sai Lời Người xuống cõi trần ai. – Alleluia.
PHÚC ÂM: Lc 14: 1. 7-11
“Hễ ai nhắc mình lên, sẽ phải hạ xuống, và ai hạ mình xuống, sẽ được nhắc lên”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.
Khi ấy, <nhằm một ngày Sabbat> Chúa Giêsu vào nhà một thủ lãnh các người biệt phái để dùng bữa, và họ dò xét Người. Người nhận thấy cách những kẻ được mời chọn chỗ nhất, nên nói với họ dụ ngôn này rằng:
“Khi có ai mời ngươi dự tiệc cưới, ngươi đừng ngồi vào chỗ nhất, kẻo có người trọng hơn ngươi cũng được mời dự tiệc với ngươi, và chủ tiệc đã mời ngươi và người ấy, đến nói với ngươi rằng: ‘Xin ông nhường chỗ cho người này’, bấy giờ ngươi sẽ phải xấu hổ đi ngồi vào chỗ rốt hết. Nhưng khi ngươi được mời, hãy đi ngồi vào chỗ rốt hết, để khi người mời ngươi đến nói với ngươi rằng: ‘Hỡi bạn, xin mời bạn lên trên’, bấy giờ ngươi sẽ được danh dự trước mặt những người dự tiệc.
“Vì hễ ai nhắc mình lên, sẽ phải hạ xuống, và ai hạ mình xuống, sẽ được nhắc lên”.
Đó là lời Chúa.
Hãy ở khiêm nhường
(Lc 14,1.7-11)
1. Đức Giêsu được mời đến dự tiệc tại nhà một thủ lành biệt phái. Trong bữa tiệc thường có
những câu chuyện vui trao đổi giữa các thực khách để cho bữa tiệc càng thêm ngon miệng. Nhân dịp
này, Đức Giêsu không nói chuyện vui, nhưng lại đưa ra những lời giáo huấn mạnh mẽ làm cho những
khách mời cảm thấy khó chịu, vì những lời ấy đánh trúng tim đen của họ. Ngài khuyên họ hãy ở khiêm
nhường, đừng tranh nhau chỗ nhất, chỗ danh dự trong đám tiệc. Đừng tự đánh giá mình, hãy để cho
người ta đánh giá và định đoạt… Và giáo huấn của Ngài được kết tụ trong câu :”Ai hạ mình xuống sẽ
được nâng lên, ai nâng mình lên sẽ bị hạ xuống” (Lc 14,11).
2. Hôm ấy, Đức Giêsu được một thủ lãnh biệt phái mời đến dùng bữa. Ngài vẫn ngồi dùng bữa
với những người biệt phái và những nhà thông luật, họ đã dò xét Ngài, trong lúc Ngài chữa lành người
mắc bệnh phù thũng, và xét đoán Ngài trong lòng họ. Còn về phía Đức Giêsu, Ngài nhận thấy khách dự
tiệc cứ tranh nhau chọn chỗ trên mà ngồi. Thời Đức Giêsu , dường như người ta chưa có thói quen sắp
xếp chỗ trước, ai muốn chọn chỗ nào thì chọn. Quả thật, đây là thói quen của những khách được mời,
họ tự chọn lấy chỗ ngồi theo thứ tự ưu tiên. Những người tự xem mình là xứng đáng nhất, xô đẩy nhau
để chiếm những chỗ cao nhất, vì thứ tự các chỗ ngồi không tương ứng với tuổi tác, nhưng với vinh dự
của kẻ được mời.
3. Lúc đó, Đức Giêsu nhắc nhở những người được mời bằng những lời khôn ngoan thường tình.
Người ta thường dạy rằng , tốt hơn là chọn một chỗ ở cuối bàn. Lúc đó, người khách sẽ được vinh dự
trước mặt mọi người, khi chủ nhà đến yêu cầu lên chỗ cao hơn. Trái lại, thật là sỉ nhục khi điều ngược
lại xẩy ra, vì khách được mời nằm trên những chiếc ghế trường kỷ mà ăn, nên khó dậy mà đổi chỗ một
cách trang nghiêm, nếu mình phải nhường chỗ cho một người khác. Kẻ hạ mình xuống sẽ không có
nguy cơ bị hạ nhục trước mặt kẻ khác (R.C).
4. Nhưng trong cuộc sống vẫn còn rất nhiều cảnh “tranh giành ngôi thứ”, đòi “ăn trên ngồi trốc”,
nhưng trong cách tranh giành người ta đã tự “hạ mình xuống” với hậu ý là để được cất nhắc lên. Người
ta tự xưng là kẻ hèn hạ, là người không ra gì, không có gì, thậm chí là người tội lỗi nữa, với dụng ý là
để người ta khen ngợi, ca tụng họ là khiêm tốn, nhu mì, thánh thiện. Đó là một tiểu xảo.
Ở đây Đức Giêsu không có ý dạy chúng ta như thế, mà là chân thành nhìn nhận giá trị thực sự
của mình. Nói rõ hơn, hạ mình xuống là khiêm nhường, mà khiêm nhường thực sự là biết mình, biết sự
thật về ưu đểm cũng như khuuyết điểm của mình. Vì thế, “hạ mình xuống” là sửa lại những phóng đại
lệch lạc cho đúng sự thật, đúng với chân giá trị của mình cũng như của người khác.
5. Từ câu chuyện bữa ăn ấy, Đức Giêsu đưa ra bài học nhằm vào những người biệt phái vốn là
những người ưa cậy dựa vào nhân đức của mình để huênh hoang, tự đắc và khinh bỉ người khác. Ngài
nói với họ:”Ai nâng mình lên sẽ bị hạ xuống, còn ai hạ mình xuống sẽ được nâng lên”. Với câu châm
ngôn ấy, Đức Giêsu muốn nói lên giá trị đích thực của con người trước mặt Thiên Chúa. Càng nhận ra
thân phận thụ tạo bất toàn và giới hạn của mình trước mặt Thiên Chúa, con người càng nên cao trọng,
càng dốc cạn những hào nhoáng bên ngoài và những vướng bận trong tâm hồn, con người càng được tự
do.
6. Truyện ngụ ngôn Esope kể rằng : có một con bò đi xuống đầm để uống nước. Khi đưa chân
xuống đầm, nó đạp phải một con ếch. Con ếch bực mình, muốn mình to lên, để uy hiếp con bò. Nó cố
sức phồng bụng lên. Cuối cùng, bụng nó như một chiếc bong bóng.
Sống ở đời, người tín hữu luôn bị giằng co giữa hai lối sống : lối sống thế gian và lối sống của
người môn đệ Đức Giêsu. Lối sống thế gian tìm kiếm danh dự và tự đề cao mình; còn lối sống người
môn đệ Đức Giêsu đòi hỏi phải khiêm nhường, yêu thương và hy sinh.
Thật vậy, Đức Giêsu luôn đề cao sự khiêm nhường. Khiêm nhường là biết mình, là hạ mình và
phục vụ người khác. Ai sống khiêm nhường thì được Thiên Chúa cất nhắc. Trái với khiêm nhường là
kiêu ngạo, tự tôn, là thái độ khiến cho nguyên tổ loài người mất tình nghĩa với Thiên Chúa và bị đuổi ra
khỏi vườn Địa Đàng.
7. Truyện vui : Phải biết nhìn xuống.
Có một hoàng tử nọ tên là Mukasaki, có một thái độ tự cao tự đại đến độ cả khi đi, ông cũng
không bao giờ nhìn xuống đường. Ông bước đi trong tư thế làm oai, ngực đứng thẳng, mắt ngước lên,
mọi người trong vùng đặt cho hoàng tử một tên riêng là “Người không bao giờ nhìn xuống” và hoàng
tử Mukasaki xem ra cũng rất thích biệt hiệu này, ông tuyên bố :”Những bậc vĩ nhân không bao giờ nhìn
xuống, họ chỉ biết nhìn lên trời mà thôi”.
Một ngày nọ, hoàng tử được mời đến dự đại tiệc tại cung đình. Để khoe cho mọi người nhìn
thấy bộ áo cẩn ngọc quí giá có một không hai của mình, hoàng tử quyết định không ngồi xe ngựa nhưng
hiên ngang đi bộ từ nhà đến cung đình, dĩ nhiên là với thái độ kiêu hãnh không bao giờ nhìn xuống. Dân
chúng tuốn ra hai bên đường trầm trồ khen áo đẹp và quí, điều này lại làm cho hoàng tử thêm kiêu hãnh.
Hoàng tử đến cung đình sau hết mọi người, và hiên ngang bước vào. Mọi người cười rộ lên, hoàng tử
kiêu hãnh nói :
– Tại sao mọi người cười tôi như vậy ?
Một trong những người khách mới trả lời :
– Xin hoàng tử nhìn xuống đôi chân mình sẽ biết lý do tại sao !
Hoàng tử nhìn xuống, mặt bỗng đỏ bừng vì hổ thẹn. Cả hai đế giầy của hoàng tử đều dính đầy
phân ngựa, vì không bao giờ nhìn xuống, hoàng tự giẵm lên không biết bao nhiêu đống phân ngựa từ
nhà đến cung đình để dự tiệc.
Lm Giuse Đinh Lập Liễm
Đà Lạt
KHIÊM NHƯỜNG CHỌN CHỖ RỐT HẾT
(Pl 1:18-26; Lc 14:1.7-11)
Trong bài đọc 1 hôm nay, Thánh Phaolô nói cho các tín hữu Philipphê biết về hai loại
người rao giảng về Đức Kitô: “Thưa anh em, có những kẻ rao giảng về Đức Kitô vì lòng
ganh tị và tranh chấp, song những người khác lại làm công việc đó vì ý ngay lành, nhưng
dù thế nào đi nữa với ý lành hay ý xấu, cuối cùng Đức Kitô được rao giảng là tôi mừng”
(Pl 1:18). Trong những lời này, Thánh Phaolô cho thấy trong việc rao giảng Tin Mừng,
động lực tốt hay xấu không quan trọng. Điều quan trọng là Tin Mừng được rao giảng.
Thật vậy, nếu rao giảng với động lực tìm hư danh cho mình thì đã được thưởng ở đời
này với những lời khen ngợi, còn nếu rao giảng Tin Mừng với ý ngay lành, thì sẽ nhận
được phần thưởng trong sự sống đời sau. Tuy nhiên, những lời trên nhắc nhở chúng ta
nhìn lại chính mình khi làm chứng cho Chúa hay khi phục vụ anh chị em. Nhiều khi
chúng ta phục vụ để tỏ ra mình hơn người khác hoặc muốn đạt được địa vị danh vọng
cũng như những lời chúc tụng từ người khác.
Bên cạnh đó, Thánh Phaolô còn cho biết điều gì làm cho ngài vui mừng, đó là ngài đạt
được ơn cứu độ nhờ lời cầu nguyện của họ và “nhờ Thần Khí của Đức Giêsu Kitô phù
trợ” (Pl 1:18-19). Cuộc sống của chúng ta trên dương thế là đạt đến ơn cứu độ. Để đạt
được điều đó, Thánh Phaolô cho chúng ta biết điều quan trọng nhất đối với ngài là:
“sống là Đức Kitô, và chết là một mối lợi” (Pl 1:21). Ngài sống là sống cho Đức Kitô và
chết là được ở với Đức Kitô. Chúng ta đang sống cho ai và chúng ta có nhìn cái chết của
mình như một mối lợi vì được ở với Đức Kitô không? Đối diện với vấn nạn này, chúng ta
cũng như Thánh Phaolô, “bị giằng co giữa hai đàng: ao ước của tôi là ra đi để được ở với
Đức Kitô, điều này tốt hơn bội phần” (Pl 1:23). Nhưng dù về với Đức Kitô là điều tốt,
thánh nhân vẫn chọn ở lại sống trên dương thế để “giúp anh em tấn tới và được hưởng
niềm vui đức tin mang lại cho anh em” (Pl 1:25). Chi tiết này mời gọi chúng ta sống từng
ngày sống của mình cho trọn vẹn, sống cho Đức Kitô qua việc phục vụ anh chị em mình
hầu giúp họ lớn mạnh trong đời sống đức tin.
Bài Tin Mừng hôm nay tiếp tục thuật lại cho chúng ta nghe câu chuyện Chúa Giêsu đến
dùng bữa ở nhà một ông thủ lãnh nhóm Pharisêu trong một ngày sabát. Hôm qua chúng
ta đã nghe về việc Chúa Giêsu chữa lành một người mắc bệnh phù thũng. Hôm nay thánh
sử trình bày cho chúng ta việc Chúa Giêsu dạy các thực khách phải làm gì khi được mời
dự tiệc. Một chi tiết quan trọng trong trình thuật hôm nay mà chúng ta cần lưu ý là việc
nhóm Pharisêu “cố dò xét Người.” Nhưng thay vì “dò xét” Chúa Giêsu, thì họ bị Chúa
Giêsu “dò xét”: “Người nhận thấy khách dự tiệc cứ chọn cỗ nhất mà ngồi” (Lc 14:7). Đây
chính là bối cảnh của dụ ngôn [hay lời dạy của Chúa Giêsu cho các thực khách]. Trong
Tin Mừng Thánh Luca, dụ ngôn này cũng là phần đầu của những lời dạy đầy khôn ngoan
của Chúa Giêsu cho những ứng xử thường ngày. Thuật ngữ chúng ta cần lưu ý trong
những lời trên là “khách dự tiệc” (đúng hơn là “khách được mời” – Gk. keklemenoi).
Thuật ngữ này trong Tin Mừng Thánh Luca có nghĩa là “những người được chọn” hoặc
“những người tự xem mình được chọn.” Chúng ta thuộc loại người nào: cảm nghiệm
được niềm vui được chọn hay tự hào cho mình là xứng đáng để được chọn?
Trong bối cảnh Tin Mừng hôm nay, chúng ta thấy có cả hai loại người này phản chiếu
trong dụ ngôn [lời dạy] Chúa Giêsu kể cho các thực khách: “Khi anh được mời đi ăn cưới,
thì đừng ngồi vào cỗ nhất, kẻo lỡ có nhân vật nào quan trọng hơn anh cũng được mời, và
rồi người đã mời cả anh lẫn nhân vật kia phải đến nói với anh rằng: ‘Xin ông nhường chỗ
cho vị này.’ Bấy giờ anh sẽ phải xấu hổ mà xuống ngồi chỗ cuối. Trái lại, khi anh được
mời, thì hãy vào ngồi chỗ cuối, để cho người đã mời anh phải đến nói: ‘Xin mời ông bạn
lên trên cho.’ Thế là anh sẽ được vinh dự trước mặt mọi người đồng bàn” (Lc 14:8-
10). Những lời này chỉ cho thấy những người tự cho mình được tuyển chọn thường tìm
chỗ nhất để ngồi khi được mời dự tiệc, còn những người được chọn thì ngược lại, họ biết
mình chỉ là những người không xứng đáng nhưng được chọn, nên thường tìm chỗ rốt
hết để ngồi. Chi tiết này nhắc chúng ta rằng trong bàn tiệc Nước Thiên Chúa, chỗ ngồi
không quan trọng cho bằng thái độ khiêm nhường khi đến tham dự tiệc. Chính thái độ
khiêm nhường làm thay đổi điểm kết của câu chuyện khi Chúa Giêsu cho biết kết quả
cuối cùng của hai loại khách mời sẽ như sau: “Phàm ai tôn mình lên sẽ bị hạ xuống; còn
ai hạ mình xuống sẽ được tôn lên” (Lc 14:11). Những lời này nhắc nhở chúng ta về thái
độ “tự cho mình là công chính” đến nỗi chê những người khác không được thánh thiện
công chính như mình. Hãy sống khiêm nhường và có lòng tạ ơn trong mọi sự vì chúng ta
được Thiên Chúa yêu thương và chọn để phục vụ Tin Mừng.
Lm. Anthony, SDB.