Đã từ lâu, ngày 05 tháng 09 hằng năm không chỉ đơn thuần mang ý nghĩa lịch sử sâu sắc đối với dân tộc Việt Nam, mà còn trở thành một truyền thống tốt đẹp, một dấu mốc quan trọng mở ra năm học mới cho hàng triệu học sinh trên cả nước, và đây là ngày tựu trường. Ở lứa tuổi mầm non, trẻ đến trường vào ngày này trường còn có cái tên gọi rất thân thương: “Ngày hội bé đến trường”.
Cũng trong dịp này, hầu hết các bậc phụ huynh đều tất bật chuẩn bị rất chu đáo và bằng tất cả khả năng để chăm lo cho các con em mình có những điều kiện tốt nhất: Nào là cặp sách mới, nào là quần áo mới, giày dép mới, … Có lẽ nơi mỗi học sinh cũng rất háo hức, mang theo những cảm xúc mới mẻ và sẵn sàng khi bước vào một hành trình tri thức của năm học mới.
Năm học mới đồng nghĩa với những kiến thức mới, kỹ năng mới và ngay cả thái độ học tập cũng mới. Mỗi người đều có sự thay đổi và phát triển khác nhau, không ai giống ai. Có một điều không thể phủ nhận là, kiến thức của năm học mới đương nhiên cao hơn năm học cũ, đòi hỏi người học không ngừng phát huy và cố gắng vươn lên từng ngày. Phải chăng đây cũng là lẽ sống của mỗi người: Hôm nay phải giỏi hơn, tốt hơn hôm qua. Năm ngoái em học lớp Một, năm nay em đã lên lớp Hai, … Để có được sự tiến bộ nơi học sinh, đòi hỏi sự cộng tác, chung tay, phối hợp chặt chẽ của mọi thành phần trong cộng đồng giáo dục.
Về phía nhà trường và giáo viên, các Sở Giáo dục luôn tạo điều kiện mở các lớp tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn, nâng cao nghiệp vụ cho từng đội ngũ, từng thành phần bằng những cách khác nhau. Giáo viên cũng được khuyến khích từ bỏ những não trạng khô cằn, kiến thức cũ mang tính rập khuôn, thay vào đó là cập nhật cách soạn thảo kế hoạch và thực hiện phương pháp giảng dạy mới, phù hợp với đột tuổi của học sinh và tình hình hiện tại của từng địa phương.
Về phía gia đình, phụ huynh cũng đặt niềm tin vào Ban Giám hiệu và đội ngũ giáo viên của trường con em mình đang theo học.
Có thể thấy, tất cả cùng chung tay nỗ lực phấn đấu vì sự thăng tiến và phát triển toàn diện của học sinh.
Tuy nhiên, đâu đó vẫn còn những quan niệm cũ kỹ và tiêu cực: khi chính người lớn chưa thực sự đổi mới tư duy, chưa thay đổi cách sống, thì lấy đâu ra những cái mới để giáo dục trẻ nên người? Người lớn đặt kỳ vọng nơi thế hệ con cháu tiến bộ và đổi mới, nhưng hiện tại bản thân mình lại “giậm chân tại chỗ”.
Tôi còn nhớ, khi còn là Tiền Tập sinh, một Soeur giáo đã dạy lớp chúng tôi: “Mỗi ngày các em phải cố gắng bước lên một bước. Vì một khi các em đứng yên tại chỗ, tức là các em đang bị thụt lùi một bước, và đồng nghĩa người đi sau có thể sẽ vượt lên trên các em.” Câu nói ấy đã thôi thúc bản thân: Sống là phải vươn lên.
- Chúng ta cần phải đi, tiếp tục đi và đi mãi.
- Mỗi ngày là một cơ hội để đổi mới và canh tân chính mình.
Người Rôma có câu châm ngôn: “Không ai có thể cho cái mình không có”.
- Người giáo viên kiêu ngạo không thể dạy học sinh biết khiêm nhường.
- Người lớn có tính cẩu thả không thể rèn trẻ em có tính cẩn thận.
Khổng Tử nói: “Tu thân, tề gia, trị quốc, bình thiên hạ.” Bản thân chưa thay đổi, chưa tốt đep thì sao có thể là tấm gương cho gia đình học tập và noi theo? Việc nhỏ trong nhà ta chưa giải quyết, chưa làm được thì sao ta có thể giúp xã hội được thái bình?
- Ta không biết bơi thì làm sao ta cứu được người khác khỏi chết đuối???
Đức Giêsu đã dạy: “Không ai đổ rượu mới vào bầu da cũ, vì như vậy, rượu sẽ làm nứt bầu, thế là rượu cũng mất mà bầu cũng hư. Nhưng rượu mới, bầu cũng phải mới.” (Mc 2,22). Nếu rượu cũ và quá hạn sử dụng mà đổ vào bầu da mới, rượu lên men, thải ra lượng khí Carbon độc hại thì có thể bầu da bị rách và rượu chảy ra chỉ là chuyện trước sau. Cũng vậy, nếu chúng ta mang trong mình những “bầu da cũ” là những tư tưởng cũ kỹ và bảo thủ, không chịu thay đổi bản thân thì không thể tiếp nhận điều mới mẻ, điều này ảnh hưởng không tốt đến thế hệ trẻ tương lai. Ngược lại, “rượu mới” cần được chứa trong “bầu da mới”, vì da mới có tính đàn hồi nên sẽ không bị rách. Một “bầu da mới” thể hiện một tâm hồn sẵn sàng mở ra để đón nhận điều mới, điều tốt với những giá trị giáo dục hiện đại.
Câu hỏi đặt ra là, làm sao để có được “rượu mới” và “bầu da mới”? Thiết nghĩ, tiên vàn sự thay đổi của mỗi người không gì khác hơn là cần chuẩn bị một tâm hồn nhạy bén, biết lắng nghe tiếng Chúa và sẵn sàng biến đổi bản thân.
Đặc biệt, với sứ mạng giáo dục giới nữ, giới trẻ, như Đức cha Lambert đã đề cập và nhấn mạnh, người nữ tu Mến Thánh Giá phải là người chấp nhận từ bỏ những ý riêng, từ bỏ cái tôi ích kỷ và hẹp hòi để dần dần giới nữ, giới trẻ được cải thiện và trở nên tốt hơn nhờ sự biến đổi thực sự của bản thân người nữ tu.
Vì thế, ngay bây giờ, mỗi chị em, mỗi nhà giáo dục được mời gọi hãy mạnh dạn và can đảm bắt tay vào việc làm đổi mới “bầu da” của chính mình cả trong lẫn ngoài, để khi đổ “rượu mới” vào, “bầu da” chúng ta có thể đón nhận cách hân hoan trong niềm tri ân cảm tạ.
Để chuẩn bị bước vào năm học mới, ước mong mỗi nhà giáo dục chúng ta với trách nhiệm và sứ mạng riêng của mỗi người, luôn sẵn sàng trang bị cho mình những vốn tri thức mới, trải nghiệm vốn sống mới, tinh thần mới cùng với một quả tim Tình Yêu biết hòa nhịp đập với thế giới hôm nay: “Vui với người vui, khóc với người khóc” (Rm 12,15). Nhờ đó, hy vọng chúng ta có thể trở thành nguồn cảm hứng mới cho thế hệ trẻ bắt chước và noi theo, giúp các em luôn thăng tiến về đời sống cá nhân, gia đình, xã hội và Giáo hội.
Nhận thức con người chúng ta luôn có giới hạn. Vậy để có thể đổi mới người khác, có lẽ không gì khác hơn là điều trước tiên và quan trọng nhất chúng ta phải biết cậy trông, phó thác vào ơn Chúa trợ giúp và đồng hành với ta, để đời sống nhân bản không trở nên khô cằn, nhưng được triển nở trong tình yêu Chúa; và sứ mạng giáo dục của chúng ta mới có thể sinh hoa trái trên mọi nẻo hành trình dâng hiến.
Việc dành 5 phút mỗi ngày để xét mình cùng với các chị em trong cộng đoàn, trước sự hiện diện của Chúa Giêsu Thánh Thể không chỉ giúp tâm hồn mỗi người được lắng đọng, “nhìn lại” chính mình, mà còn là cơ hội khơi gợi nơi bản thân một quyết tâm “đổi mới” từng chút, từng chút tuy âm thầm nhưng bền bỉ, nhờ sức mạnh và ân sủng của Chúa.
Lạy Chúa, xin tình yêu và ân sủng Ngài thánh hóa tâm hồn chúng con, để chúng con biết can đảm đổi mới mỗi ngày, biết sống trọn vẹn ơn gọi và sứ mạng giáo dục mà Chúa đã trao ban. Amen.
Quyenth.