BÀI ÐỌC I: Tl 11, 29-39a
Trong những ngày ấy, Thần Trí của Chúa ngự trên ông Giéphtê, ông liền đi quanh đất Galaad, Manassê, (rồi) Maspha (của) Galaad, và từ đó tiến sang đánh con cái Ammon. Ông thề hứa với Chúa rằng: “Nếu Chúa trao con cái Ammon vào tay con, thì khi con từ đất con cái Ammon trở về bình an, hễ người nào ra khỏi nhà con và đón tiếp con trước hết, con sẽ dâng nó cho Chúa làm của lễ toàn thiêu”. Ông Giéphtê liền trẩy sang đánh con cái Ammon, Chúa đã trao chúng trong tay ông. Ông đã đánh phá hai mươi thành trong một trận ác liệt, từ Arôê đến cửa thành Mennith, và đến Abel Kêramim. Con cái Ammon bị con cái Israel hạ nhục. Khi ông Giéphtê trở về nhà ở Maspha, người con gái duy nhất ra với hội hát trống phách đón rước ông, vì ông chẳng có người con nào khác. Khi thấy đứa con gái, ông liền xé áo mình ra mà kêu lên rằng: “Con ơi, con làm khổ cha, con cũng khổ nữa, vì cha đã khấn hứa cùng Chúa, và cha không thể làm gì khác được”. Người con gái đáp: “Cha ơi, nếu cha đã khấn hứa cùng Chúa, thì cha cứ làm cho con mọi điều cha đã thề hứa, vì Chúa ban cho cha được trả thù và thắng kẻ thù của cha”. Cô lại nói với cha rằng: “Con chỉ xin cha điều này: xin cha cho con hai tháng, để con cùng các bạn con đi quanh núi đồi mà than khóc tuổi thanh xuân của con”. Người cha đáp: “Con cứ đi”. Và ông đã cho cô đi hai tháng. Khi cô ra đi làm một với bạn nghĩa thiết của cô, thì cô than khóc tuổi thanh xuân của cô trên núi đồi. Sau hai tháng, cô trở về nhà cha cô, và ông đã thi hành như ông đã thề hứa.
PHÚC ÂM: Mt 22, 1-14
Khi ấy, Chúa Giêsu lại phán cùng các đầu mục tư tế và kỳ lão trong dân những dụ ngôn này rằng: “Nước Trời giống như vua kia làm tiệc cưới cho hoàng tử. Vua sai đầy tớ đi gọi những người đã được mời dự tiệc cưới, nhưng họ không chịu đến. Vua lại sai các đầy tớ khác mà rằng: “Hãy nói cùng những người đã được mời rằng: Này ta đã dọn tiệc sẵn rồi, đã hạ bò và súc vật béo tốt rồi, mọi sự đã sẵn sàng: xin mời các ông đến dự tiệc cưới”. Nhưng những người ấy đã không đếm xỉa gì và bỏ đi: người thì đi thăm trại, người thì đi buôn bán, những người khác thì bắt đầy tớ vua mà nhục mạ và giết đi. Khi vua nghe biết, liền nổi cơn thịnh nộ, sai binh lính đi tru diệt bọn sát nhân đó, và thiêu huỷ thành phố của chúng. Bấy giờ vua nói với các đầy tớ rằng: “Tiệc cưới đã dọn sẵn sàng, nhưng những kẻ đã được mời không đáng dự. Vậy các ngươi hãy ra các ngả đường, gặp bất cứ ai, thì mời vào dự tiệc cưới”. Các đầy tớ liền đi ra đường, gặp ai bất luận tốt xấu, đều quy tụ lại và phòng cưới chật ních khách dự tiệc. Ðoạn vua đi vào quan sát những người dự tiệc, và thấy ở đó một người không mặc y phục lễ cưới. Vua liền nói với người ấy rằng: “Này bạn, sao bạn vào đây mà lại không mặc y phục lễ cưới?” Người ấy lặng thinh. Bấy giờ vua truyền cho các đầy tớ rằng: “Trói tay chân nó lại, ném nó vào nơi tối tăm, ở đó sẽ phải khóc lóc và nghiến răng!” Vì những kẻ được gọi thì nhiều, còn những kẻ được chọn thì ít”.
Suy Niệm 1: CHÚA TÔN TRỌNG TA, TA CŨNG PHẢI TÔN TRỌNG CHÚA
Lời thề hứa của ông Giéphtê và việc ông thi hành lời thề hứa ấy với Chúa thật vô cùng khó hiểu đối với chúng ta ngày nay. Con gái ông, đứa con duy nhất, đã bị ông sát tế cho Thiên Chúa! Một xì-căng-đan khủng khiếp… và dường như chỉ có thể giải thích bằng tình trạng bán khai về văn hoá và tôn giáo, trong đó mạng sống của nhiều người hoàn toàn được định đoạt bởi những vị chúa, những bề trên, những ông chủ.
Chúng ta ngày nay không chấp nhận việc giết người để hiến tế cho Chúa. Chính Thiên Chúa cũng không muốn điều này. Chuyện Ngài đòi Abraham dâng Isaac chỉ là một phép thử. Còn ở đây, tự ông Giéphtê thề hứa và cũng tự ông ấy làm, chứ Chúa không nói rằng Ngài ưng nhận. Thắc mắc duy nhất của chúng ta là tại sao Chúa không bác bỏ điều ông Giéphtê thề hứa, cũng không hành động can thiệp để cứu cô con gái tội nghiệp kia. Nhưng, như đã ghi nhận, đó là một thứ ‘tệ nạn’ mà Thiên Chúa cần thời gian để giúp khai hoá và thanh lọc cho dân Ngài dần dần.
Trước sau, đối với Thiên Chúa, phẩm giá của mọi con người luôn đáng trọng. Và vì phẩm giá con người đáng trọng nên các quyền căn bản của con người, nhất là quyền sống, cũng luôn đáng trọng. Người ta không được phép nhân danh Thiên Chúa để chà đạp phẩm giá hay tước bỏ quyền sống của bất cứ ai.
Dụ ngôn về “Nước Trời giống như tiệc cưới…” chất chứa mạc khải của Chúa Giêsu về cách Thiên Chúa trân trọng con người. Ngài mời người ta đến dự tiệc, tức bước vào Nước Trời. Nhưng có những người dùng tự do của mình để từ chối. Chúa mở lời mời ra cho hết mọi người không phân biệt. Phòng tiệc đầy ắp thực khách. Nhưng xảy ra chi tiết có người không mặc y phục phù hợp – và người ấy đã bị loại. Điều này gợi ý rằng trong khi Chúa trân trọng ta bằng việc mời vào, thì ta cũng phải trân trọng chính Chúa và bữa tiệc của Chúa bằng việc thu xếp phần mình sao cho xứng đáng.
“Những kẻ được gọi thì nhiều, nhưng những kẻ được chọn thì ít”. Lời kết luận này của Chúa Giêsu vừa khích lệ vừa cảnh giác chúng ta. Ai cũng có chỗ trong tiệc cưới Nước Trời. Ai cũng được mời. Nhưng mỗi người vẫn phải thu xếp để mình phù hợp với Nước ấy!
Cuối cùng, chính ta tự do chọn lựa.
Lm. Giuse Lê Công Đức, PSS.
………………………………
Suy Niệm 2: MẶC ÁO TÌNH YÊU ĐẾN DỰ BÀN TIỆC CỦA ĐẤNG MESSIA
Bài đọc 1 hôm nay thuật lại cho chúng ta câu chuyện về ông Gíptác. Trước khi đi đánh con cái Ammon, ông đã khấn hứa với Chúa như sau: “Nếu Ngài trao con cái Ammon vào tay con, thì – khi con đã thắng con cái Ammon mà trở về bình an – hễ người nào ra khỏi cửa nhà con để đón con, người đó sẽ thuộc về Đức Chúa, và con sẽ dâng nó làm lễ toàn thiêu” (Tl 11:30-31). Trong lời khấn xin này, ông Gíptác tỏ lòng thành với Đức Chúa và không tiếc bất kỳ điều gì để dâng lên cho Đức Chúa. Tuy nhiên, nếu chúng ta lưu ý kỹ lời khấn xin, dường như ông đã đặt điều kiện với Đức Chúa: “Nếu Ngài….con sẽ.” Khi làm như thế, một cách nào đó ông đã giới hạn tình yêu của Đức Chúa vào điều ông đặt ra. Đây cũng là điều nhiều người trong chúng ta làm khi đến khấn xin Đức Chúa điều gì. Nhiều lần chúng ta cũng đặt điều kiện với Chúa hoặc giới hạn tình yêu của Ngài trong giới hạn của trí hiểu mình. Nhưng dù có bị chúng ta đặt điều kiện hay giới hạn tình yêu của Ngài, Đức Chúa vẫn luôn trung thành với lời hứa của Ngài. Ngài cho ông Gíptác chiến thắng con cái Ammon. Khi Đức Chúa đã thực hiện những gì Ngài hứa, thì ông Gíptác cũng thực hiện những gì ông đã hứa với Đức Chúa, dù điều đó mang lại cho ông nhiều đau khổ. Trình thuật cho chúng ta biết, chính đứa con gái duy nhất của ông ra đón ông. Nhìn thấy điều đó, ông đã thốt lên trong đau khổ: “Ôi, con gái của cha, thật con làm khổ cha rồi! Chính con lại ở trong số những kẻ gây bất hạnh cho cha! Cha đã trót mở miệng khấn hứa cùng Đức Chúa và không thể rút lại được” (Tl 11:35). Đứng trước đau đớn của ông Gíptác, người con gái đã nhắc ông giữ lời ông đã khấn hứa với Đức Chúa: “Thưa cha, cha đã trót mở miệng khấn hứa cùng Đức Chúa, thì cha cứ thi hành cho con như lời cha đã khấn hứa, vì Đức Chúa đã cho cha trả thù được con cái Am-mon, kẻ thù của cha” (Tl 11:36). Hình ảnh đầy yêu thương này nhắc chúng ta về những lời khấn hứa với Đức Chúa mà chúng ta thực hiện khi chịu phép rửa tội (hoặc khi khấn dòng). Dù giữ lời hứa mang lại cho chúng ta nhiều đau khổ và hy sinh, nhưng chúng ta phải trung thành với điều chúng ta đã khấn hứa cùng Chúa.
Bài Tin Mừng hôm nay thuật lại cho chúng ta dụ ngôn về tiệc cưới. Qua dụ ngôn này, Chúa Giêsu trình bày Nước Trời như một tiệc cưới trong thời Đấng Messia. Hình ảnh này có nguôn gốc trong lời sấm của ngôn sứ Isaia (25:6-10). Dụ ngôn này cũng được Thánh Luca (14:15-24) thuật lại. Dụ ngôn được vén mở trong ba hành động của vị vua:
Hành động thứ nhất: Hai lần gọi những khách xứng đáng được mời: “Nước Trời cũng giống như chuyện một vua kia mở tiệc cưới cho con mình. Nhà vua sai đầy tớ đi thỉnh các quan khách đã được mời trước, xin họ đến dự tiệc, nhưng họ không chịu đến. Nhà vua lại sai những đầy tớ khác đi, và dặn họ: ‘Hãy thưa với quan khách đã được mời rằng: Này cỗ bàn, ta đã dọn xong, bò tơ và thú béo đã hạ rồi, mọi sự đã sẵn. Mời quý vị đến dự tiệc cưới!’ Nhưng quan khách không thèm đếm xỉa tới, lại bỏ đi: kẻ thì đi thăm nông trại, người thì đi buôn, còn những kẻ khác lại bắt các đầy tớ của vua mà hành hạ và giết chết.” Những người đầy tớ được sai đi ám chỉ các ngôn sứ. Lời mời gọi đến dự tiệc cưới là một hành động hoàn toàn tự do và tốt lành. Thiên Chúa không bị bắt buộc để mời chúng ta đến dự. Ngài mời chúng ta đến dự tiệc của Ngài với sự tốt lành yêu mến vì Ngài muốn chia sẻ niềm vui Nước Trời với chúng ta. Nhưng những người khách được mời từ chối và trở nên bất cẩn trong việc đáp lại lời mời gọi chia sẻ niềm vui với vua [Thiên Chúa]. Họ còn hạ nhục và giết chết những đầy tớ mà vua sai đến. Chi tiết này khuyến cáo chúng ta về thái độ đáp lại lời mời gọi đến với bàn tiệc của Chúa [Thánh Thể]. Cũng đã nhiều lần chúng ta có thái độ bất cẩn khi đến với Ngài hoặc nhiều khi từ chối không đến với Ngài – đến với cái xác còn con tim và tâm trí thì lại xa Ngài. Khi chúng ta không đáp lại lời mời gọi chia sẻ niềm vui với Chúa, chúng ta sẽ trở nên khó chịu và cau có [giết hại] với anh chị em mình. Thật vậy, một người đến tham dự bàn tiệc của Đấng Thiên Sai, cảm nhận được niềm vui của Ngài sẽ không có những lời hoặc hành động làm tổn thương anh chị em mình.
Sau khi biết những khách xứng đáng được mời không đến, vị vua đã “nổi cơn thịnh nộ, sai quân đi tru diệt bọn sát nhân ấy và thiêu huỷ thành phố của chúng. Rồi nhà vua bảo đầy tớ: ‘Tiệc cưới đã sẵn sàng rồi, mà những kẻ đã được mời lại không xứng đáng” (Mt 22:7-8). Theo các học giả Kinh Thánh, những lời này ám chỉ đến việc người Rôma vây hãm và phá huỷ thành Giêrusalem vào năm 70 AD. Những lời trên cũng cho thấy để xứng đáng tham dự bàn tiệc, khách mời phải có một sự đáp trả mang tính luân lý và thiêng liêng tương xứng (x. Mt 10:10-11, 13,37-38.). Khi đến với bàn tiệc của Chúa, chúng ta có chuẩn bị tâm hồn mình cách xứng đáng không?
Hành động thứ hai là mời gọi những người bị loại ra bên lề xã hội: “Vậy các ngươi đi ra các ngả đường, gặp ai cũng mời hết vào tiệc cưới.’ Đầy tớ liền đi ra các nẻo đường, gặp ai, bất luận xấu tốt, cũng tập hợp cả lại, nên phòng tiệc cưới đã đầy thực khách” (Mt 22:9-10). Thuật ngữ “các nẻo đường” ám chỉ đến những cửa thành và phố chợ trong thành, nơi có nhiều người tụ họp. Những người ở đây thường là những người bị loại ra khỏi Israel, những người thu thuế, và những người làm những việc buôn bán không lương thiện. Điều đáng để chúng ta lưu ý là chính những người này, những người được xem là không thanh sạch, lại đáp lại lời mời gọi của vua. Chi tiết này khuyến cáo chúng ta tránh thái độ xét đoán và sống khiêm nhường. Nói cách cụ thể, chỉ những người nhận ra mình yếu đuối, tội lỗi mới hiểu được ý nghĩa và niềm vui khi đáp lại lời mời gọi đến dự bàn tiệc của Đấng Messia.
Hành động cuối cùng của vị vua là “phân loại” khách mời đến dự tiệc: “Bấy giờ nhà vua tiến vào quan sát khách dự tiệc, thấy ở đó có một người không mặc y phục lễ cưới, mới hỏi người ấy: ‘Này bạn, làm sao bạn vào đây mà lại không có y phục lễ cưới ?’ Người ấy câm miệng không nói được gì. Nhà vua liền bảo những người phục dịch: ‘Trói chân tay nó lại, quăng nó ra chỗ tối tăm bên ngoài, ở đó người ta sẽ phải khóc lóc nghiến răng! Vì kẻ được gọi thì nhiều, mà người được chọn thì ít’” (Mt 22:11-14). Y phục lễ cưới mà vị vua đòi hỏi khách mời mang là gì? Tại sao lại đòi họ mang khi họ đến từ các nẻo đường? Y phục tiệc cưới ở đây ám chỉ đến cuộc sống sám hối được diễn tả qua những hành động yêu thương. Các tội nhân được mời vào dự tiệc, nhưng họ cũng được mời gọi phải sám hối. Chúng ta được mời gọi đến với bàn tiệc Thánh Thể, chúng ta cũng được mời gọi sám hối – thay đổi lối sống của mình. [Cụ thể hơn là trước và sau thánh lễ phải có sự biến đổi để trở nên tốt hơn]. Chúng ta cần lưu ý rằng, “kẻ được gọi thì nhiều, mà người được chọn thì ít.” Trong những lời này, Thánh Matthêu phân biệt giữa lời mời gọi ban đầu cho mọi người để đến với ơn cứu độ và cuộc chọn lựa cuối cùng dành cho những người bền đỗ đến cùng. Những người bền đỗ đến cùng thì ít và sự chọn lựa này không xảy ra cách tự động. Điều này khuyến cáo những người Kitô hữu tránh xa lối sống tự mãn. Nhưng sống với thái độ khiêm nhường và sám hối liên tục.
Lm. Anthony, SDB.
…………………………
Suy Niệm 3: Dụ ngôn tiệc cưới
- Hôm nay bài Tin Mừng nói về dụ ngôn Tiệc cưới. Chúa ví Nước Trời như vua kia dọn tiệc cưới cho con trai. Vua sai đầy tớ đi nhắc khách đã được mời đến ăn tiệc, nhưng không ai tới. Vua sai đầy tớ khác đi nữa, và dặn nói với khách là tiệc đã dọn sẵn rồi, hãy tới dự : nhưng họ cũng chẳng tới, vì kẻ thì đi thăm ruộng, người thì lo buôn bán, có kẻ lại bắt đầy tớ vua mà hành hạ, giết chết nữa… Vua nổi giận sai quân lính đi sát phạt họ rồi bảo đầy tớ ra đường gặp ai thì kéo vào dự tiệc… Thế là phòng tiệc đầy khách. Bấy giờ vua vào phòng tiệc, thấy có người không mặc y phục lễ cưới thì quở trách và tống giam vào ngục.
- Bài Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu ví Nước Trời giống như một bữa tiệc. Ban đầu Thiên Chúa đã sai các tiên tri mời gọi dân Do thái vào hưởng ơn cứu độ của Đức Kitô là đón nhận Tin Mừng để được sống đời đời, nhưng họ đã khước từ; rồi đến các Tông đồ cũng được sai trước hết phải rao giảng cho dân Do thái, nhưng chính họ đã từ chối (họ đã không xứng đáng dự tiệc cưới). Cuối cùng, Tin Mừng đã được loan giảng cho bất kỳ ai khắp năm châu bốn bể (khắp ngả đường không phân biệt giầu nghèo tàn tật) mời gọi vào Hội thánh của Chúa và hưởng Nước Trời.
- “Một vua kia mở tiệc cưới cho con mình”.
Đây không phải là lời mời tới dự một đám tiệc thông thường nào đó mà là đám tiệc cưới của một đức vua tổ chức cho con trai mình.
Cựu ước đã từng hứa hẹn hôn lễ giữa Thiên Chúa và dân Người. Đồng thời Tin Mừng đã trình bầy Đức Giêsu là vị hôn phu của đám tiệc cưới được mong (Mt 9,15).
Những chi tiết trên đây giúp chúng ta nhận ra : Thời đại Chúa Giêsu Kitô, Đấng Cứu Thế đến để cứu chuộc nhân loại là một bữa tiệc lớn, Thiên Chúa Cha đã tổ chức để mời gọi chúng ta vào dự tiệc cưới bằng cách gia nhập vào Hội thánh của Chúa. Được sống trong Hội thánh để được chăm sóc và chuẩn bị vào Tiệc cưới Nước Trời quả là một niềm vui và hạnh phúc lớn lao cho chúng ta (Trẫn Hữu Thành).
- “Thấy ở đó có một người không mặc y phục lễ cưới”.
Chi tiết này làm chúng ta khó hiểu, bởi vì nhà vua cho đầy tớ ra đường gặp bất cứ ai đều được mời vào dự tiệc cưới . Ở giữa ngà ba đường cái thì làm gì có áo cưới ? Trả lời cho thắc mắc đó, ta để ý : người đó không chữa tội gì cả, là dấu anh ta có lỗi, không cần biết nguyên do. Theo thói quen, thời xưa khách qua cửa đã có người trao áo cho, không biết người Do thái có thói quen nào ? Có áo mà không mặc là lỗi tại mình, vì thế nên không mở miệng chữa tội được câu nào.
Theo ý kiến của một số giáo phụ xưa kia, chiếc áo cưới ám chỉ đức ái, tối thiểu là cuộc sống ăn ngay ở lành. Còn theo ý kiến của các nhà chú giải Kinh thánh hiện đại, thì chiếc áo cưới ám chỉ sự hoán cải hay sự trở về, tức là tinh thần sám hối chân thật.
- Qua việc ám chỉ dân Do thái tự phụ là những người biết Thiên Chúa trước, nhưng rồi chính họ lại tự đánh mất cơ hội nhận ra Tin Mừng nơi Người. Chúa Giêsu muốn chúng ta đừng bao giở ỷ lại, hay chểnh mảng trong nhiệm vụ, nhưng phải luôn hy sinh cố gắng và kiên trì trên bước đường theo Chúa. Ở đời tốt xấu trở như bàn tay. Có khi trước đây họ là người tội lỗi xấu xa, nhưng giờ họ lại ăn năn hối lỗi và có đời sống đạo đức tốt lành. Trái lại, có những người trước đây là tốt lành thánh thiện, nhưng giờ họ lại bê trễ, tội lỗi, xấu xa.
- Chúng ta đã nhận lời mời của Chúa vào dự tiệc Nước Trời. Đây là một vinh dự lớn lao Chúa dành cho ta. Nhưng vinh dự ấy đòi hỏi chúng ta phải vươn lên bằng một đời sống lành thánh, một đời sống kết hợp với Chúa, để có thể nói như thánh Phaolô :”Tôi sống, nhưng không phải là tôi, mà chính Chúa Kitô sống trong tôi”. Trách nhiệm của chúng ta là phải giữ mình không để cho vật dục hay của cải trần gian lôi kéo xuống như con vật, ngược lại phải vươn lên làm con cái ánh sáng để xứng đáng là công dân Nước Trời.
- Truyện : Đại bàng con
Chuyện kể rằng : Có một con gà rừng đang ấp trứng, nhưng lẫn trong ổ của nó một trứng đại bàng. Đúng ngày giờ, trứng nở thành con. Đại bàng con nô đùa vui vẻ bên đàn gà rừng như anh chị em ruột.
Một ngày kia, đang bưới móc kiếm ăn cùng đàn gà rừng, đại bàng con bỗng thấy một con đại bàng lớn bay lượn trên không trung thật oai phong và đẹp mắt. Cậu liền hỏi gà mẹ :
– Mẹ ơi, sao mình không bay như chim kia trên trời ?
– Chúng ta đâu phải đại bàng mà bay được !
– Thế chúng ta là ai ?
– Chúng ta là gà rừng.
Bỗng một ngày, đang khi bươi chài kiếm ăn trên đống rác cậu lại thấy đại bàng mẹ bay lượn trên đầu gọi :
– Bay lên con ơi, bay lên đại bàng con của mẹ. Thế giới của con là trời cao đất rộng, chứ không phải là đống rác này ! Bay lên đi con.
Cậu cố bay lên, nhưng lại rơi xuống. Trong khi các chú gà rừng cười cợt chế nhạo :
– Chúng ta là gà rừng, làm sao mà bay được.
Cậu suy nghĩ, nếu ta là gà rừng sao đại bàng kia cứ bảo ta là đại bàng con. Và khi bay lên ta thấy cũng đâu có khó khăn gì, có lẽ chưa quen thôi. Nào hãy thử lần nữa xem.
Thế là cậu đại bàng đủ lông đủ cánh bay lên, và bay lên mãi. Cậu bay theo mẹ về một chân trời mới. Lần đầu tiên trong đời, cậu được nhìn thế giới từ trên cao, lòng cậu mênh mang, hạnh phúc ngập tràn.
Kitô hữu là người được Thiên Chúa chọn, làm con cái của Ngài. Họ là những con đại bàng, luôn ngước mắt nhìn cao, mong bay lên cùng Thiên Chúa là Cha đầy yêu thương. Họ luôn sống trong tâm tình của thánh Augustinô :”Lạy Chúa, Chúa dựng nên con cho Chúa. Tâm hồn con luôn thao thức cho tới khi nào được nghỉ yên trong Chúa”.
Lm. Giuse Đinh Lập Liễm Gp. Đà Lạt