Bài Ðọc I: Dcr 2, 14-17
Ngày ấy, nhiều dân tộc sẽ gắn bó cùng Đức Chúa: Chúng sẽ thành dân thánh của Ta, và Ta sẽ cư ngụ ở giữa ngươi. Bấy giờ, (các) ngươi sẽ nhận biết rằng Đức Chúa các đạo binh đã phái tôi đến với (các) ngươi. Đức Chúa sẽ lấy Giuđa làm cơ nghiệp, đó là sở hữu của Người trên Đất Thánh và Người sẽ lại tuyển chọn Giêrusalem. Hỡi mọi xác phàm, hãy lặng thinh trước nhan Đức Chúa, Bởi vì Người tỉnh giấc và ra khỏi Nơi Thánh của Người.
Phúc Âm: Mt 12, 46-50
Một hôm, khi Đức Giêsu đang nói với đám đông, thì có mẹ và anh em của Người đứng bên ngoài, tìm cách nói chuyện với Người. Có kẻ thưa Người rằng: Thưa Thầy, có mẹ và anh em Thầy đang đứng ngoài kia, tìm cách nói chuyện với Thầy. Người bảo kẻ ấy rằng: Ai là mẹ tôi? Ai là anh em tôi? Rồi Người giơ tay chỉ các môn đệ và nói: Đây là mẹ tôi, đây là anh em tôi. Vì phàm ai thi hành ý muốn của Cha tôi, Đấng ngự trên trời, người ấy là anh chị em tôi, là mẹ tôi.
Suy Niệm 1: MẸ DÂNG MÌNH VÀ SỰ THÁNH HIẾN CỦA TẤT CẢ CHÚNG TA
Sự kiện Đức Maria dâng mình trong Đền thánh từ tuổi rất sớm được đề cập trong một truyền thống bên ngoài Thánh Kinh qui điển, nhưng dựa trên sự thật nền tảng là Mẹ hoàn toàn THUỘC VỀ Thiên Chúa và thuộc về công cuộc của Thiên Chúa. Ngày nay, từ ngữ thường dùng để chỉ sự ‘dâng mình’ này là ‘được thánh hiến’.
Sau này, Mẹ sẽ sinh hạ Chúa Giêsu; và cùng với thánh Giuse, Mẹ dâng Giêsu vào Đền thánh (lễ ngày 2 tháng 2, được chọn làm Ngày của Đời sống Thánh hiến). Việc dâng Chúa Giêsu vào Đền thánh ấy không chỉ là việc làm theo nghi thức luật định, mà đó là mẫu thức, là nền tảng của mọi sự thánh hiến trong toàn thể dòng lịch sử, trước cũng như sau đó. Không có sự thánh hiến đúng nghĩa nào mà ở ngoài và không đặt nền trên sự thánh hiến của Chúa Con đối với Chúa Cha.
Nhưng thánh hiến, hay ‘thuộc về Thiên Chúa’, nghĩa là gì? Nghĩa là không còn thuộc về ai hay cái gì khác nữa, kể cả cha mẹ và gia đình ruột thịt của mình. Mọi tương quan tự nhiên của con người vẫn còn đó, nhưng không có ý nghĩa tự nơi chính nó, mà chỉ nhận được ý nghĩa trong bản chất ‘thuộc về Thiên Chúa’ do sự thánh hiến này mà thôi.
Maria không ở luôn trong Đền thánh, nhưng trở về với đời thường, có điều về với đời thường mà đã thánh hiến rồi! Ta hiểu tại sao Maria thành hôn với Giuse mà nói “tôi không biết đến người nam”, và rồi sinh con mà vẫn đồng trinh trọn đời!
Ta hiểu tại sao Chúa Giêsu nói “Cha mẹ không biết là con phải có bổn phận trong nhà của CHA con sao?”… Rồi trong sứ vụ, Người nói với các môn đệ và đám đông nghe Người giảng (khi có người nhắc đến mẹ và anh em Người): “Ai là mẹ tôi ? Ai là anh em tôi ?… Đây là mẹ tôi, đây là anh em tôi. Vì phàm ai thi hành ý muốn của Cha tôi, Đấng ngự trên trời, người ấy là anh chị em tôi, là mẹ tôi”. Không còn đóng lại trong gia đình huyết thống bé nhỏ nữa, mà đã mở ra gia đình thiêng liêng rộng lớn vô hạn rồi!
Ta cũng hiểu tại sao Chúa Giêsu tuyên bố “Ai theo Ta mà không bỏ cha mẹ, vợ con, anh chị em, và cả mạng sống mình, thì không thể làm môn đệ Ta”… Chúa cũng nói “Ai yêu cha mẹ hơn Ta… ai yêu con trai con gái hơn Ta, thì không xứng đáng với Ta”…
Và ta hiểu tại sao thánh Phaolô nói về hôn nhân của các tín hữu là để ‘diễn tả tình yêu giữa Đức Kitô và Hội Thánh’. Nghĩa là: người tín hữu cưới vợ cưới chồng, sinh con đẻ cái… là sống ơn gọi và thực thi sứ mạng của mình để phục vụ cho công cuộc của Thiên Chúa. Điều này đặt nền trên sự THÁNH HIẾN do Phép Rửa của họ.
Những sự thánh hiến do Bí tích Truyền chức hay do lời khấn tu trì diễn tả tình trạng thuộc về Thiên Chúa cách triệt để ngay trong lối sống/bậc sống của người ta. Nhưng cả những sự thánh hiến này cũng không đặt nền ở đâu khác ngoài Phép Rửa. Nói tóm, là Kitô hữu tức là đã được thánh hiến – sự thánh hiến căn bản này in dấu của nó trên toàn thể con người và đời sống của chúng ta, dù đi tu hay kết hôn hay sống độc thân giữa đời, dù ở đâu và làm nghề gì, dù sống hay chết!
Xin ‘Mẹ Dâng Mình’ truyền cảm hứng và niềm khao khát ‘hoàn toàn thuộc về Chúa’ cho chúng ta.
Lm. Giuse Lê Công Đức, PSS.
……………………………………
Suy Niệm 2: TRỞ NÊN CỦA LỄ DÂNG CHÚA NHƯ MẸ
Hôm nay chúng ta cùng với Giáo Hội kính nhớ lễ Mẹ Maria dâng mình trong đền thờ. Thánh lễ này được cử hành ở Giêrusalem vào thế kỷ thứ 6. Một nhà thờ được xây dựng ở đây để tôn kính mầu nhiệm này. Giáo Hội Đông Phương dường như yêu thích thánh lễ này hơn. Thánh lễ này chỉ xuất hiện trong Giáo Hội Tây phương vào thế kỷ 11. Dù cho lễ này có lần biến mất khỏi lịch phụng vụ, vào thế kỷ 16, nó trở thành lễ cho toàn Giáo Hội. Giống như việc Đức Maria được sinh ra, việc Mẹ dâng mình trong đền thờ chỉ được đọc thấy trong văn chương nguỵ thư. Trong những gì được đón nhận như là trình thuật không mang tính lịch sử, Protoevangelium của Thánh Giacôbê nói cho chúng ta hay rằng Thánh Gioakim và Thánh Anna đã dâng hiến Mẹ Maria cho Thiên Chúa trong đền thánh khi Mẹ được 3 tuổi. Điều này được thực hiện để hoàn thành lời hứa với Thiên Chúa khi Anna trong thời gian không có con. Trong thánh lễ hôm nay, chúng ta cũng được mời gọi để dâng hiến chính mình cho Thiên Chúa hầu hoàn thành lời hứa với Thiên Chúa trong ngày rửa tội. Chúng ta để lời Chúa hướng dẫn chúng ta trong thái độ dâng hiến của mình.
Ngôn sứ Dacaria trong bài đọc 1 hôm nay nói về hình ảnh con gái Xion, hình ảnh thường được sử dụng để nói về Giáo Hội hoặc Mẹ Maria. Đây là lời sấm ngôn mời gọi con dân Israel “hãy vui sướng reo hò, vì này Ta đang đến để ở lại giữa ngươi” Dcr 2:14). Những lời này cho thấy lý do của niềm vui là việc Thiên Chúa đang đến để ở lại giữa Xion. Thiên Chúa cũng đến với chúng ta mỗi ngày, chúng ta có vui sướng reo hò không? Hay lòng chúng ta để cho sự lo âu và phiền muộn của trần thế cướp mất niềm vui có Chúa trong tâm hồn chúng ta?
Những chi tiết diễn tả trọn vẹn việc Mẹ Maria dâng mình trong đền thờ được Ngôn sứ Dacaria trình bày là Mẹ trở thành “dân thánh” của Thiên Chúa và Thiên Chúa sẽ “cư ngụ” trong cung lòng Mẹ. Bên cạnh đó, Mẹ nhận biết sứ mệnh của mình là được sai đến với người khác hầu mang niềm vui có Chúa đến cho họ. Mẹ được Đức Chúa lấy làm cơ nghiệp, là sở hữu riêng của Ngài. Cuộc đời của Mẹ được đón nhận như của lễ đẹp lòng Thiên Chúa (x. Dcr 2:15-17). Chúng ta cũng đã được hiến dâng cho Chúa trong ngày rửa tội. Nhưng nhiều khi chúng ta lấy lại điều đã dâng. Chúng ta không để cho Thiên Chúa chiếm lấy và biến chúng ta thành cơ nghiệp của riêng Ngài. Chúng ta vẫn còn để cho mình làm nô lệ của những thói hư tật xấu, những đam mê trần thế. Hãy rộng mở cõi lòng để Thiên Chúa ngự vào. Hãy biến ngày sống và cuộc sống của mình thành của lễ đẹp lòng dâng lên Thiên Chúa.
Bài Tin Mừng hôm nay thuật lại cho chúng ta một trong những biến cố về sự xuất hiện của Mẹ Maria trong thời gian Chúa Giêsu đi rao giảng. Trong biến cố này, chúng ta thấy sự xuất hiện của Mẹ như là một “nhân vật bắc cầu.” Chúng ta cũng có thể tìm thấy đoạn trích này trong Tin Mừng Thánh Máccô (3:31-35) và Luca (8:19-21). Tuy nhiên, sự khác biệt là Thánh Mátthêu định hướng cuộc hội thoại trong câu chuyện để cao điểm [câu trả lời của Chúa Giêsu trong câu 48-50] trở nên chặt chẽ và những yếu tố khác nhau của nó làm sáng tỏ nhau một cách hỗ tương. Chúng ta có thể nói rằng, đây là một câu chuyện xảy ra cách “ngẫu nhiên” trong khi “Đức Giêsu còn đang nói với đám đông” (Mt 12:46). Chúa Giêsu sử dụng sự “ngẫu nhiên” để dạy cho thính giả về việc tìm thấy ý nghĩa trong cái “ngẫu nhiên.” Sự kiện ngẫu nhiên ở đây là việc “mẹ và anh em của Người đứng bên ngoài, tìm cách nói chuyện với Người” khi Chúa Giêsu đang nói với đám đông. Sự kiện này làm nhiều người thắc mắc và muốn Chúa Giêsu ngừng công việc giảng dạy của mình để đáp ứng nhu cầu của những người thân ruột thịt: “Thưa Thầy, có mẹ và anh em Thầy đang đứng ngoài kia, tìm cách nói chuyện với Thầy” (Mt 12:47). Thay vì làm theo cách tự nhiên như bao nhiêu người khác, Chúa Giêsu sử dụng đưa sự kiện đang xảy ra vào trong bài giảng của Ngài: “Người bảo kẻ ấy rằng: ‘Ai là mẹ tôi? Ai là anh em tôi?’ Rồi Người giơ tay chỉ các môn đệ và nói: ‘Đây là mẹ tôi, đây là anh em tôi. Vì phàm ai thi hành ý muốn của Cha tôi, Đấng ngự trên trời, người ấy là anh em chị em tôi, là mẹ tôi’ (Mt 12:48-50). Trong những lời này, Thánh Mátthêu định nghĩa gia đình thật của Chúa Giêsu. Nói cách cụ thể hơn, những người môn đệ chân chính của Chúa Giêsu là những người vâng phục Thiên Chúa và thực hành thánh ý Ngài với niềm tin. Thật vậy, những người được dâng cho Thiên Chúa là những người thuộc về gia đình của Chúa Giêsu. Tiêu chuẩn duy nhất để khẳng định việc thuộc về gia đình của Chúa Giêsu là thi hành ý muốn của Thiên Chúa, là sống tinh thần “xin vâng” của Đức Mẹ. Hãy sống tinh thần vâng phục của những người con thảo với Thiên Chúa. Đó là của lễ đẹp nhất mà chúng ta có thể dâng lên Ngài.
Lm. Anthony, SDB.