Khi nước Đức kỷ niệm 35 năm ngày Bức tường Bá Linh sụp đổ vào năm nay, các nhân chứng chủ chốt đã nêu bật vai trò quan trọng của Thánh Gioan Phaolô II trong việc mang lại cuộc cách mạng hòa bình biến đổi Âu châu.
“Tôi hoàn toàn tin rằng nếu không có Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II, việc thống nhất nước Đức sẽ không thể xảy ra,” Martin Rothweiler, giám đốc EWTN Đức, nói với CNA Deutsch, đối tác tin tức tiếng Đức của CNA.
Rothweiler đã có mặt tại Roma vào đêm lịch sử ngày 9 tháng Mười Một năm 1989, khi công dân Đông Đức bắt đầu tự do vượt qua Bức tường Bá Linh lần đầu tiên sau gần ba thập kỷ.
“Có vẻ như không thực tế,” Rothweiler nhớ lại. “Nhìn mọi người trèo qua bức tường, chứng kiến dòng người đổ về từ Đông sang Tây Bá Linh — thật không thể tin được. Chúng tôi đã lớn lên với sự chấp nhận sự chia cắt là không thể thay đổi: Khối phía Đông, phương Tây, Hiệp ước Warsaw ở một bên, NATO ở bên kia. Tất cả dường như đã được định hình — theo nghĩa đen.”
Đức Hồng y Joachim Meisner quá cố của Cologne, ngài đã qua đời vào năm 2017 và là bạn thân của Đức Gioan Phaolô II, đã đưa ra lời chứng tương tự trong một cuộc phỏng vấn của EWTN năm 2016: “Nếu không có ngài, sẽ không có phong trào Đoàn kết ở Ba Lan. Tôi thực sự nghi ngờ liệu chủ nghĩa cộng sản có sụp đổ nếu không có Đức Gioan Phaolô II hay không. Đóng góp của ngài vào sự sụp đổ của chủ nghĩa cộng sản thể được đánh giá là vô cùng quan trọng.”
Sứ mệnh của một vị giáo hoàng
Ngay cả sau khi trở thành giáo hoàng vào năm 1978, Đức Gioan Phaolô II vẫn tiếp tục ủng hộ các phong trào đối lập đằng sau Bức màn sắt. Sau khi sống sót sau một nỗ lực ám sát vào năm 1981 — được cho là do các cơ quan an ninh khối Xô Viết dàn dựng — ngài quyết định thánh hiến nước Nga cho Trái tim Vô nhiễm của Đức Mẹ Maria, thực hiện lời yêu cầu của Đức Mẹ tại Fátima.
Đức Hồng y Stanisław Dziwisz, người từng là thư ký riêng của Đức Gioan Phaolô II trong nhiều thập kỷ, đã nhấn mạnh chiều kích tâm linh của những sự kiện lịch sử này. Trong một cuộc phỏng vấn năm 2016 với EWTN, ngài giải thích: “Kể từ thời điểm thánh hiến đó, một quá trình bắt đầu và đạt đến đỉnh cao là tự do cho những quốc gia bị chủ nghĩa cộng sản và chủ nghĩa Marx áp bức. Đức Mẹ đã yêu cầu thánh hiến này và hứa rằng tự do sẽ theo sau.”
“Sau sự kiện này, thế giới đã trở nên khác biệt,” Dziwisz nói thêm. “Không chỉ Bức màn sắt sụp đổ mà cả chủ nghĩa Marx trên thế giới, chủ nghĩa này đặc biệt bén rễ trong những trường đại học và các nhóm trên toàn thế giới.”
Chứng kiến lịch sử
Tác động về vai trò của Đức Gioan Phaolô II ngay cả các nhà lãnh đạo thế tục đã phải thừa nhận. Cựu Thủ tướng Đức Helmut Kohl đã nhớ lại khoảnh khắc quyết định trong chuyến thăm năm 1996 của Đức Giáo hoàng Phaolô tới Bá Linh thống nhất. Khi đi qua Cổng Brandenburg — từng là biểu tượng của sự chia rẽ — Đức Gioan Phaolô II quay sang Kohl và nói: “Ngài Thủ tướng, đây là khoảnh khắc sâu sắc trong cuộc đời tôi. Tôi, một giáo hoàng đến từ Ba Lan, đứng đây cùng ngài, thưa thủ tướng Đức, tại Cổng Brandenburg — và cánh cổng mở, Bức tường đã biến mất, Bá Linh và Đức đã thống nhất, và Ba Lan đã được tự do.”
Có lẽ lời chứng ấn tượng nhất đến từ một nguồn không ngờ tới: Mikhail Gorbachev, nhà lãnh đạo cuối cùng của Liên Xô, ông đã thừa nhận rằng nếu không có ảnh hưởng của Đức Gioan Phaolô II, cuộc cách mạng hòa bình năm 1989 có thể không bao giờ xảy ra.
Vang vọng ngày nay
Di sản của những sự kiện đó vẫn còn vang vọng ngày nay khi Âu châu một lần nữa phải đối mặt với xung đột. Vào ngày 25 tháng Ba năm 2022, ngay sau khi Nga xâm lược Ukraine, Đức Thánh Cha Phanxicô đã tái tục việc thánh hiến nước Nga cho Trái tim Vô nhiễm của Đức Mẹ Maria của Đức gioan Phaolô II.
“Chúng ta đã đi chệch khỏi con đường hòa bình,” Đức thánh Cha Phanxicô phát biểu trong buổi lễ tại Vương cung Thánh đường Thánh Phêrô. “Chúng ta đã quên mất những bài học từ những thảm kịch của thế kỷ trước và sự hy sinh của hàng triệu người đã ngã xuống trong Thế chiến.”
Khi chiến tranh vẫn tiếp diễn ở Ukraine hai năm sau đó, tấm gương của Đức gioan Phaolô II nhắc nhở rằng sự thay đổi mang tính chuyển đổi thường đến một cách bất ngờ. Đức Giáo hoàng người Ba Lan, được Đức Thánh Cha Phanxicô phong thánh vào năm 2014, đã chứng minh trong suốt cuộc đời mình rằng đức tin và sự phản kháng hòa bình có thể vượt qua những trở ngại dường như không thể lay chuyển — thậm chí là những bức tường chia cắt các quốc gia.
Bối cảnh lịch sử
Bức tường Bá Linh tồn tại từ năm 1961 đến năm 1989 như biểu tượng dễ thấy nhất của sự chia cắt Âu châu trong Chiến tranh Lạnh. Chế độ cộng sản Đông Đức gọi đó là “Thành lũy bảo vệ chống phát xít”, nhưng đối với hầu hết thế giới, nó đại diện cho Bức màn sắt mà Winston Churchill đã cảnh báo.
Hơn 100 người đã chết khi cố gắng vượt qua từ Đông sang Tây Bá Linh trước khi Bức tường BÁ Linh sụp đổ vào tháng Mười Một năm 1989.
Rothweiler, người sau này đã đưa EWTN đến Đức vào năm 2000, thấy ảnh hưởng của Đức Gioan Phaolô II vẫn tiếp tục cho đến ngày nay thông qua phương tiện truyền thông Công giáo. “Di sản của ngài nhắc nhở chúng ta rằng sức mạnh tinh thần có thể biến đổi thực tế chính trị,” ông nói với CNA Deutsch.
“Sự sụp đổ của Bức tường Bá Linh không chỉ thuộc về chính trị — mà nó còn thuộc về chiến thắng của phẩm giá con người và đức tin trước sự áp bức.”
Nguồn: thanhlinh.net/